CIRCLE OF LIGHT / Perennial Sayings

CIRCLE OF LIGHT / Perennial Sayings
19. The Eternal Dance of Life, Existence, and Consciousness
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / The Way of the Real

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE  / The Way of the Real
1. The True and the False: Navigating the Path to Eternal Truth

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / Η Οδός του Πραγματικού

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / Η Οδός του Πραγματικού
1. Το Αληθινό και το Ψεύτικο: Πλοήγηση στο Μονοπάτι προς την Αιώνια Αλήθεια

ESOTERISM STUDIES BOOKS

ESOTERISM STUDIES BOOKS
*BOOKS*
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ESOTERISM ACADEMY NEW ARTICLE

ESOTERISM ACADEMY NEW ARTICLE
Suturday, 14 February, 2026

Thursday, January 23, 2025

Embracing Impermanence and Non-Attachment: Finding Peace in the Flow of Existence

Embracing Impermanence and Non-Attachment: Finding Peace in the Flow of Existence 

  

In the heart of Zen philosophy lies a profound truth, one that is as ancient as it is challenging to grasp: impermanence. In Buddhism, this concept is often referred to as anicca, a term that points to the truth that all things—our thoughts, bodies, relationships, seasons, stars, and every aspect of existence—are in a state of constant flux. By deeply understanding this principle, we are invited to release our attachments and to embrace each moment as it comes, fully and without resistance. 

  

Though life is often perceived as stable, safe, and within our control, the reality is that it is more like a river in constant motion. Zen invites us to accept this truth, and in doing so, to cultivate a state of non-attachment, which can release us from the sufferings of fear, expectation, and disappointment. Non-attachment does not mean apathy; rather, it is the ability to engage fully with the world, experiencing its beauty and depth without becoming entangled by it. This spiritual journey is one of paradoxes: learning to love without clinging, to experience without holding, and to appreciate without possessing. 

  

1. Impermanence: The Gateway to Wisdom 

  

Impermanence is more than an abstract philosophy; it is the underlying reality of our lives. We live in a world where everything—every moment, every emotion, every relationship—will eventually change and pass away. Yet, society often encourages us to seek permanence: stable careers, lasting relationships, financial security, and a sense of certainty in every area of life. We cling to these ideas and structures because we feel they provide safety and meaning, but when they inevitably begin to shift, we are left with feelings of fear, loss, and even despair. 

  

When we resist change, we resist life itself. But Zen teaches us that this resistance is the source of our suffering. By denying the reality of impermanence, we create a gap between our desires and the nature of the world. In that gap lies anxiety, disappointment, and frustration. Instead, Zen encourages us to look at impermanence not as a curse, but as a profound opportunity to live more fully. Each moment, each person we encounter, and each experience we have is unique and precious because it will never happen in exactly the same way again. 

  

The fleeting nature of life, rather than being a source of sadness, can become a wellspring of joy. Recognizing that life is a dance of shifting moments, we find the inspiration to cherish them. When we understand that we cannot hold onto anything forever, we paradoxically find the courage to hold it more lightly, which brings a deeper, more peaceful presence to each moment. 

  

2. Non-Attachment: Freedom from Suffering 

  

Non-attachment, or mushotoku in Zen, is a practice that frees us from the chains of desire, fear, and expectation. Non-attachment does not mean a withdrawal from life or a lack of care; rather, it is the cultivation of a mind that is spacious, open, and undisturbed by the ebbs and flows of the external world. When we practice non-attachment, we can experience everything fully without becoming entangled in it. 

  

Consider a beautiful sunset. We watch as the sky changes colors, knowing it will last only for a few minutes. There is no urge to capture it or make it stay; we are content to witness its beauty as it naturally fades into twilight. In the same way, we can approach all of life—with the understanding that everything we experience is like a sunset, transient and beyond our control. Non-attachment is a gentle willingness to let things unfold as they will, embracing life without gripping or controlling. 

  

Zen practice offers tools to cultivate non-attachment, such as meditation and mindfulness. By focusing on the present moment, we become aware of our tendency to cling—to people, possessions, achievements, and even our own beliefs. The more we observe, the more we realize that clinging brings tension, while letting go brings relaxation. Non-attachment gives us freedom, not by rejecting the world, but by freeing ourselves from needing it to be anything other than what it is. 

  

3. The Paradox of Surrender and Freedom 

  

Embracing impermanence and practicing non-attachment lead us to a paradox: by surrendering to the flow of life, we gain a profound sense of freedom. This is not the freedom to do whatever we want, but rather a deep inner freedom that arises when we are no longer bound by our desires and fears. Zen teaches that when we stop trying to control or hold onto life, we find ourselves in harmony with it. 

  

This freedom allows us to live with an open heart, able to give and receive love without fear. By understanding that everything we love will change, we can cherish it without the need to own or control it. This shift in perspective allows us to live more courageously, accepting that vulnerability and uncertainty are natural aspects of being human. When we no longer strive to protect ourselves from the impermanent nature of life, we become resilient, compassionate, and at ease. 

  

4. Practical Ways to Cultivate Non-Attachment and Embrace Impermanence 

  

While the concepts of impermanence and non-attachment are deeply philosophical, they can be practiced in simple, everyday ways. Here are a few suggestions: 

  

a. Mindful Meditation 

Meditation offers a space to observe our thoughts and feelings without judgment. By watching our thoughts, we realize how transient they are, much like passing clouds. Through meditation, we become familiar with our inner landscape, noticing how attachments and aversions arise and fade. Over time, this practice cultivates a deeper acceptance of the natural flow of life. 

  

b. Gratitude Practice 

By focusing on gratitude, we acknowledge the preciousness of each moment, each relationship, and each opportunity. A daily gratitude practice helps us appreciate what we have without needing to cling to it. In this way, gratitude becomes a doorway to non-attachment, allowing us to love fully without needing to possess. 

  

c. Letting Go of Expectations 

One of the greatest sources of suffering is our expectation that life should unfold according to our wishes. Practicing non-attachment means letting go of our rigid expectations and being open to what is, rather than what we think should be. This shift in perspective allows us to respond to life with more grace and adaptability. 

  

d. Embracing Change in Small Ways 

Start by embracing small changes in your life, such as taking a different route to work or trying a new activity. By consciously choosing to step out of our comfort zones, we practice the art of embracing change. Over time, this helps us build resilience for larger changes and prepares us to meet life’s impermanence with greater ease. 

  

5. The Ultimate Realization: An Open Heart 

In the Zen tradition, the ultimate goal is not merely a detachment from life but rather a complete openness to it. Zen does not advocate for ascetic withdrawal from the world, but for a full engagement with it, with an open heart. By embracing impermanence and practicing non-attachment, we free ourselves from the burdens of fear and desire, allowing us to experience life’s richness without hindrance. 

  

This openness extends to our relationships, our creativity, and our very understanding of who we are. We are no longer defined by what we have or what we achieve; instead, we rest in the simple, timeless awareness that flows through every experience. This awareness is like a vast sky, in which all emotions, thoughts, and experiences appear and dissolve. In the end, Zen teaches us that by surrendering to the natural flow of existence, we discover a peace and freedom that transcends the ordinary ups and downs of life. 

  

Conclusion: Living with an Open Heart in a Transient World 

  

In the embrace of impermanence and the practice of non-attachment lies a path to freedom, joy, and inner peace. As we learn to let go of our clinging, we discover that life is not something to control but something to appreciate, to experience, and to love fully in each passing moment. Zen reminds us that the greatest beauty of life lies in its transience, in the delicate, fleeting moments that make up our journey. 

  

With an open heart, we can face the world without fear, loving without holding, and engaging without expectation. Impermanence invites us to awaken to the present moment, to live courageously and compassionately, and to find a deep sense of meaning in the simple truth of existence itself. Through this journey, we come to realize that true freedom is not found in clinging to life but in embracing it fully and letting it flow through us like a river—ever-changing, yet ever-beautiful. 

... 

Αγκαλιάζοντας τη μονιμότητα και τη μη προσκόλληση: Βρίσκοντας την Ειρήνη στη Ροή της Ύπαρξης 

  

Στην καρδιά της φιλοσοφίας του Ζεν βρίσκεται μια βαθιά αλήθεια, μια αλήθεια που είναι τόσο αρχαία όσο και δύσκολο να κατανοηθεί: η παροδικότητα. Στον Βουδισμό, αυτή η έννοια αναφέρεται συχνά ως anicca, ένας όρος που δείχνει την αλήθεια ότι όλα τα πράγματα - οι σκέψεις, τα σώματα, οι σχέσεις, οι εποχές, τα αστέρια και κάθε πτυχή της ύπαρξης μας - βρίσκονται σε μια κατάσταση συνεχούς ροής. Κατανοώντας βαθιά αυτή την αρχή, καλούμαστε να απελευθερώσουμε τις προσκολλήσεις μας και να αγκαλιάσουμε κάθε στιγμή όπως έρχεται, πλήρως και χωρίς αντίσταση. 

  

Αν και η ζωή συχνά γίνεται αντιληπτή ως σταθερή, ασφαλής και υπό τον έλεγχό μας, η πραγματικότητα είναι ότι μοιάζει περισσότερο με ένα ποτάμι σε συνεχή κίνηση. Το Ζεν μας καλεί να αποδεχτούμε αυτή την αλήθεια, και κάνοντας αυτό, να καλλιεργήσουμε μια κατάσταση μη προσκόλλησης, η οποία μπορεί να μας απελευθερώσει από τα βάσανα του φόβου, της προσδοκίας και της απογοήτευσης. Η μη προσκόλληση δεν σημαίνει απάθεια. Μάλλον, είναι η ικανότητα να ασχολείσαι πλήρως με τον κόσμο, βιώνοντας την ομορφιά και το βάθος του χωρίς να μπλέκεσαι από αυτόν. Αυτό το πνευματικό ταξίδι είναι ένα από τα παράδοξα: να μάθεις να αγαπάς χωρίς να κολλάς, να βιώνεις χωρίς να κρατάς και να εκτιμάς χωρίς να κατέχεις. 

  

1. Παροδικότητα: Η Πύλη της Σοφίας 

  

Η παροδικότητα είναι κάτι περισσότερο από μια αφηρημένη φιλοσοφία. είναι η υποβόσκουσα πραγματικότητα της ζωής μας. Ζούμε σε έναν κόσμο όπου τα πάντα –κάθε στιγμή, κάθε συναίσθημα, κάθε σχέση– τελικά θα αλλάξουν και θα περάσουν. Ωστόσο, η κοινωνία συχνά μας ενθαρρύνει να αναζητήσουμε μονιμότητα: σταθερές σταδιοδρομίες, διαρκείς σχέσεις, οικονομική ασφάλεια και αίσθηση βεβαιότητας σε κάθε τομέα της ζωής. Προσκολλούμαστε σε αυτές τις ιδέες και δομές επειδή πιστεύουμε ότι παρέχουν ασφάλεια και νόημα, αλλά όταν αναπόφευκτα αρχίζουν να μετατοπίζονται, μας αφήνουν συναισθήματα φόβου, απώλειας, ακόμη και απόγνωσης. 

  

Όταν αντιστεκόμαστε στην αλλαγή, αντιστεκόμαστε στην ίδια τη ζωή. Αλλά το Ζεν μας διδάσκει ότι αυτή η αντίσταση είναι η πηγή του πόνου μας. Αρνούμενοι την πραγματικότητα της παροδικότητας, δημιουργούμε ένα χάσμα μεταξύ των επιθυμιών μας και της φύσης του κόσμου. Σε αυτό το κενό βρίσκεται το άγχος, η απογοήτευση και η απελπισία. Αντίθετα, το Ζεν μας ενθαρρύνει να δούμε τη μονιμότητα όχι ως κατάρα, αλλά ως μια βαθιά ευκαιρία να ζήσουμε πιο ολοκληρωμένα. Κάθε στιγμή, κάθε άτομο που συναντάμε και κάθε εμπειρία που έχουμε είναι μοναδική και πολύτιμη γιατί δεν θα συμβεί ποτέ ξανά με τον ίδιο ακριβώς τρόπο. 

  

Η φευγαλέα φύση της ζωής, αντί να είναι πηγή λύπης, μπορεί να γίνει πηγή χαράς. Αναγνωρίζοντας ότι η ζωή είναι ένας χορός μεταβαλλόμενων στιγμών, βρίσκουμε την έμπνευση να τις αγαπάμε. Όταν καταλαβαίνουμε ότι δεν μπορούμε να κρατήσουμε τίποτα για πάντα, βρίσκουμε παραδόξως το θάρρος να το κρατάμε πιο ελαφρά, κάτι που φέρνει μια βαθύτερη, πιο ειρηνική παρουσία σε κάθε στιγμή. 

  

2. Μη προσκόλληση: Ελευθερία από τα βάσανα 

  

Η μη προσκόλληση, ή mushotoku στο Ζεν, είναι μια πρακτική που μας απελευθερώνει από τις αλυσίδες της επιθυμίας, του φόβου και της προσδοκίας. Η μη προσκόλληση δεν σημαίνει απόσυρση από τη ζωή ή έλλειψη φροντίδας. Μάλλον, είναι η καλλιέργεια ενός νου που είναι ευρύχωρος, ανοιχτός και αδιατάρακτος από τις άμπωτες και τις ροές του εξωτερικού κόσμου. Όταν ασκούμε τη μη προσκόλληση, μπορούμε να βιώσουμε τα πάντα πλήρως χωρίς να μπλέξουμε σε αυτά. 

  

Σκεφτείτε ένα όμορφο ηλιοβασίλεμα. Παρακολουθούμε καθώς ο ουρανός αλλάζει χρώματα, γνωρίζοντας ότι θα διαρκέσει μόνο για λίγα λεπτά. Δεν υπάρχει καμία ανάγκη να το συλλάβετε ή να το κάνετε να μείνει. είμαστε ικανοποιημένοι να παρακολουθούμε την ομορφιά του καθώς φυσικά ξεθωριάζει στο λυκόφως. Με τον ίδιο τρόπο, μπορούμε να προσεγγίσουμε όλη τη ζωή—με την κατανόηση ότι ό,τι βιώνουμε είναι σαν ένα ηλιοβασίλεμα, παροδικό και πέρα από τον έλεγχό μας. Η μη προσκόλληση είναι μια ευγενική προθυμία να αφήσετε τα πράγματα να εξελιχθούν όπως θέλουν, αγκαλιάζοντας τη ζωή χωρίς να πιάνετε ή να ελέγξετε. 

  

Η πρακτική του Ζεν προσφέρει εργαλεία για την καλλιέργεια της μη προσκόλλησης, όπως ο διαλογισμός και η επίγνωση. Εστιάζοντας στην παρούσα στιγμή, συνειδητοποιούμε την τάση μας να κολλάμε—σε ανθρώπους, περιουσιακά στοιχεία, επιτεύγματα, ακόμη και τις δικές μας πεποιθήσεις. Όσο περισσότερο παρατηρούμε, τόσο περισσότερο συνειδητοποιούμε ότι η προσκόλληση φέρνει ένταση, ενώ η αφαίρεση φέρνει χαλάρωση. Η μη προσκόλληση μας δίνει ελευθερία, όχι απορρίπτοντας τον κόσμο, αλλά απελευθερώνοντας τον εαυτό μας από το να τον χρειαζόμαστε για να είμαστε οτιδήποτε άλλο από αυτό που είναι. 

  

3. Το παράδοξο της παράδοσης και της ελευθερίας 

  

Το να αγκαλιάζουμε την παροδικότητα και να ασκούμε τη μη προσκόλληση μάς οδηγούν σε ένα παράδοξο: με το να παραδοθούμε στη ροή της ζωής, αποκτάμε μια βαθιά αίσθηση ελευθερίας. Αυτή δεν είναι η ελευθερία να κάνουμε ό,τι θέλουμε, αλλά μια βαθιά εσωτερική ελευθερία που προκύπτει όταν δεν είμαστε πλέον δεσμευμένοι από τις επιθυμίες και τους φόβους μας. Το Ζεν διδάσκει ότι όταν σταματάμε να προσπαθούμε να ελέγξουμε ή να κρατήσουμε τη ζωή, βρισκόμαστε σε αρμονία με αυτήν. 

  

Αυτή η ελευθερία μας επιτρέπει να ζούμε με ανοιχτή καρδιά, ικανοί να δίνουμε και να λαμβάνουμε αγάπη χωρίς φόβο. Κατανοώντας ότι ό,τι αγαπάμε θα αλλάξει, μπορούμε να το αγαπάμε χωρίς να χρειάζεται να το κατέχουμε ή να το ελέγχουμε. Αυτή η αλλαγή προοπτικής μας επιτρέπει να ζούμε πιο θαρραλέα, αποδεχόμενοι ότι η ευαλωτότητα και η αβεβαιότητα είναι φυσικές πτυχές του ανθρώπου. Όταν δεν προσπαθούμε πλέον να προστατεύσουμε τους εαυτούς μας από την παροδική φύση της ζωής, γινόμαστε ανθεκτικοί, συμπονετικοί και άνετοι. 

  

4. Πρακτικοί τρόποι για να καλλιεργήσετε τη μη προσκόλληση και να αγκαλιάσετε τη μη μονιμότητα 

  

Ενώ οι έννοιες της παροδικότητας και της μη προσκόλλησης είναι βαθιά φιλοσοφικές, μπορούν να εξασκηθούν με απλούς, καθημερινούς τρόπους. Ακολουθούν μερικές προτάσεις: 

  

α. Ενσυνείδητος Διαλογισμός 

Ο διαλογισμός προσφέρει ένα χώρο για να παρατηρήσουμε τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας χωρίς κρίση. Παρατηρώντας τις σκέψεις μας, συνειδητοποιούμε πόσο παροδικές είναι, σαν σύννεφα που περνούν. Μέσω του διαλογισμού, εξοικειωνόμαστε με το εσωτερικό μας τοπίο, παρατηρώντας πώς προκύπτουν και ξεθωριάζουν οι προσκολλήσεις και οι αποστροφές. Με την πάροδο του χρόνου, αυτή η πρακτική καλλιεργεί μια βαθύτερη αποδοχή της φυσικής ροής της ζωής. 

  

β. Πρακτική Ευγνωμοσύνης 

Εστιάζοντας στην ευγνωμοσύνη, αναγνωρίζουμε την πολύτιμη αξία κάθε στιγμής, κάθε σχέσης και κάθε ευκαιρίας. Μια καθημερινή πρακτική ευγνωμοσύνης μας βοηθά να εκτιμήσουμε αυτό που έχουμε χωρίς να χρειάζεται να προσκολληθούμε σε αυτό. Με αυτόν τον τρόπο, η ευγνωμοσύνη γίνεται μια πόρτα για τη μη προσκόλληση, επιτρέποντάς μας να αγαπάμε πλήρως χωρίς να χρειάζεται να κατέχουμε. 

  

γ. Αφήνοντας τις προσδοκίες 

Μία από τις μεγαλύτερες πηγές πόνου είναι η προσδοκία μας ότι η ζωή θα πρέπει να ξεδιπλωθεί σύμφωνα με τις επιθυμίες μας. Το να εξασκούμε τη μη προσκόλληση σημαίνει να εγκαταλείπουμε τις άκαμπτες προσδοκίες μας και να είμαστε ανοιχτοί σε αυτό που είναι, παρά σε αυτό που πιστεύουμε ότι πρέπει να είναι. Αυτή η αλλαγή προοπτικής μας επιτρέπει να ανταποκρινόμαστε στη ζωή με περισσότερη χάρη και προσαρμοστικότητα. 

  

δ. Αγκαλιάζοντας την αλλαγή με μικρούς τρόπους 

Ξεκινήστε αγκαλιάζοντας μικρές αλλαγές στη ζωή σας, όπως να ακολουθήσετε μια διαφορετική διαδρομή προς τη δουλειά ή να δοκιμάσετε μια νέα δραστηριότητα. Επιλέγοντας συνειδητά να βγούμε από τις ζώνες άνεσής μας, εξασκούμε την τέχνη του να αγκαλιάζουμε την αλλαγή. Με την πάροδο του χρόνου, αυτό μας βοηθά να χτίσουμε ανθεκτικότητα για μεγαλύτερες αλλαγές και μας προετοιμάζει να αντιμετωπίσουμε τη παροδικότητα της ζωής με μεγαλύτερη ευκολία. 

  

5. Η απόλυτη πραγματοποίηση: Μια ανοιχτή καρδιά 

Στην παράδοση του Ζεν, ο απώτερος στόχος δεν είναι απλώς μια απόσπαση από τη ζωή, αλλά μάλλον ένα πλήρες άνοιγμα σε αυτήν. Το Ζεν δεν πρεσβεύει την ασκητική απόσυρση από τον κόσμο, αλλά την πλήρη ενασχόληση με αυτόν, με ανοιχτή καρδιά. Αγκαλιάζοντας τη μονιμότητα και ασκώντας τη μη προσκόλληση, απελευθερώνουμε τον εαυτό μας από τα βάρη του φόβου και της επιθυμίας, επιτρέποντάς μας να βιώσουμε τον πλούτο της ζωής χωρίς εμπόδια. 

  

Αυτό το άνοιγμα επεκτείνεται στις σχέσεις μας, στη δημιουργικότητά μας και στην ίδια μας την κατανόηση του ποιοι είμαστε. Δεν καθοριζόμαστε πλέον από αυτά που έχουμε ή αυτά που πετυχαίνουμε. Αντίθετα, επαναπαυόμαστε στην απλή, διαχρονική επίγνωση που ρέει μέσα από κάθε εμπειρία. Αυτή η επίγνωση μοιάζει με έναν απέραντο ουρανό, στον οποίο όλα τα συναισθήματα, οι σκέψεις και οι εμπειρίες εμφανίζονται και διαλύονται. Στο τέλος, το Ζεν μας διδάσκει ότι με το να παραδοθούμε στη φυσική ροή της ύπαρξης, ανακαλύπτουμε μια γαλήνη και ελευθερία που ξεπερνά τα συνηθισμένα σκαμπανεβάσματα της ζωής. 

  

Συμπέρασμα: Ζώντας με ανοιχτή καρδιά σε έναν παροδικό κόσμο 

  

Στην αγκαλιά της παροδικότητας και της πρακτικής της μη προσκόλλησης βρίσκεται ένας δρόμος προς την ελευθερία, τη χαρά και την εσωτερική γαλήνη. Καθώς μαθαίνουμε να εγκαταλείπουμε την προσκόλληση μας, ανακαλύπτουμε ότι η ζωή δεν είναι κάτι που πρέπει να ελέγξουμε αλλά κάτι που πρέπει να εκτιμήσουμε, να βιώσουμε και να αγαπήσουμε πλήρως κάθε στιγμή που περνάει. Το Ζεν μας υπενθυμίζει ότι η μεγαλύτερη ομορφιά της ζωής βρίσκεται στην παροδικότητα της, στις λεπτές, φευγαλέες στιγμές που συνθέτουν το ταξίδι μας. 

  

Με ανοιχτή καρδιά, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τον κόσμο χωρίς φόβο, να αγαπάμε χωρίς να κρατάμε και να ασχολούμαστε χωρίς προσδοκίες. Η παροδικότητα μας καλεί να αφυπνιστούμε στην παρούσα στιγμή, να ζήσουμε θαρραλέα και συμπονετικά και να βρούμε μια βαθιά αίσθηση του νοήματος στην απλή αλήθεια της ίδιας της ύπαρξης. Μέσα από αυτό το ταξίδι, συνειδητοποιούμε ότι η αληθινή ελευθερία δεν βρίσκεται στο να κολλάμε στη ζωή, αλλά στο να την αγκαλιάζουμε πλήρως και να την αφήνουμε να κυλήσει μέσα μας σαν ένα ποτάμι – συνεχώς μεταβαλλόμενο, αλλά πάντα όμορφο. 

  

  

  

 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

TAOΪSM / "Tao Te Ching" Commentaries

TAOΪSM / "Tao Te Ching" Commentaries
Chapter 19. The Sacred Return: A Mystical Journey to the Primordial Root
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

BUDDHISM /"Dammapada" Commentaries

BUDDHISM /"Dammapada" Commentaries
Chapter 19. The Just
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

VEDANTA / "Viveka Chudamani, by Adi Sankaracharya" Commentaries

VEDANTA / "Viveka Chudamani, by Adi Sankaracharya" Commentaries
5. The Foundational Virtues on the Path to Brahman
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

jKRISHNAMURTI / "The Only Revolution" Commentaries

jKRISHNAMURTI / "The Only Revolution" Commentaries
California: 4. The Mystery Beyond Memory: A Journey Into Timeless Meditation
Monday, 16 February, 2026

4. The Mystery Beyond Memory: A Journey Into Timeless Meditation

 

(Meditation Without Memory, Possession, or Past)

 

The Sanctity of Darkness

 

In the great rhythm of existence, there is a sacred alternation that few truly comprehend. The seeker walks through daylight hours with eyes wide open, observing the endless procession of phenomena that parade before consciousness. Yet it is in the darkness, in the blessed surrender of sleep, that the deepest mysteries make themselves known. For the one who has learned to watch—truly watch—the movements of life with unwavering attention, the night becomes not an absence but a presence, not a void but a vessel.

 

Sleep, in its purest form, is not merely rest for the weary body. It is a threshold, a portal through which the soul may pass into territories unknown to the waking mind. When the daylight consciousness has been vigilant, when awareness has moved like a clear stream through the hours of activity, then something miraculous occurs as darkness falls. The mind does not collapse into unconsciousness but rather awakens into a different order of being altogether.

 

This awakening comes unbidden, like grace itself. No amount of striving can produce it, no technique can guarantee its arrival. It emerges from depths that have no name, rising from the stillness that lies beneath all thought, all memory, all the accumulated knowledge of a lifetime. It is meditation in its most authentic form—not the meditation of practice and discipline, though these have their place, but meditation as a gift, as benediction, as the spontaneous flowering of a consciousness that has been prepared without knowing it was being prepared.

 

The Enchantment That Cannot Be Summoned

 

There exists an enchantment that no human imagination can conjure, no flight of fancy can approximate. It belongs to a different order of reality entirely, one that exists outside the boundaries of thought, beyond the territories mapped by memory and expectation. This is the enchantment of true meditation, and it comes into being only when all invitations have ceased, when the mind has finally exhausted its endless efforts to capture, to hold, to possess.

 

The consciousness that has learned to be tranquil—not through suppression but through understanding, not through force but through clarity—becomes a silent witness to its own depths. And from somewhere beyond these depths, from a realm that is neither within consciousness nor separate from it, the mystery descends. It does not enter the mind; rather, the mind discovers itself already immersed in it, like a fish suddenly aware of the ocean.

 

This mystery dwells in a space that thought cannot reach. Thought, with all its brilliant capacity for analysis and categorization, finds itself powerless here. It is like trying to catch the wind in a net, trying to bottle starlight, trying to measure the infinite with finite instruments. The periphery of thought marks the boundary of the known world, but meditation lives in the vast unknown beyond those boundaries—not as an idea about the unknown, but as direct encounter with it.

 

The Impossibility of Remembrance

 

Here lies one of the great paradoxes of spiritual experience: that which is most profound leaves no trace in memory. Memory belongs to time, to the sequential unfolding of moments in which the past can be distinguished from the present. But meditation, in its deepest sense, belongs to the timeless. It cannot be stored, cannot be archived in the mind's vast library of experiences.

 

When one tries to remember meditation—to recall its qualities, to compare this experience with that one, to build a treasury of spiritual moments—the very act of remembering destroys the living reality. Remembrance is always a resurrection of what has died, an attempt to bring back to life something that has already passed into the realm of the finished, the completed, the gone. It is like pressing flowers in a book and calling them gardens.

 

True meditation is not a resurrection. It does not arise from the past, does not depend on accumulated experience or spiritual credentials. It comes from fullness—the fullness of the heart that has learned to be simple, to be present, to be available to the moment without the burden of yesterday. This fullness has nothing to do with intellectual capacity or the brightness of the analytical mind. One may be brilliant in thought and impoverished in meditation; one may be simple in intellect and rich beyond measure in spiritual depth.

 

The Blessing of Eternal Newness

 

For those who are blessed—and it is truly a blessing, not an achievement—meditation may arrive night after night, like a faithful friend who needs no announcement of arrival. Yet each visitation is utterly new. Not new in the sense that it differs from what came before, for such comparison would already introduce the old into the new. Rather, it is new in a way that has no relationship to the old at all. It is newness without precedent, without reference point, without the shadow of memory lurking in the background.

 

This newness expresses itself in infinite diversity. Each encounter with the mystery reveals different facets, different qualities, different depths. Yet within this ceaseless change lies something changeless—not the changelessness of stagnation, but the unchanging ground from which all authentic change emerges. It is change that does not accumulate, transformation that leaves no trace, movement that returns always to stillness.

 

To witness this is to stand before the great mystery of existence itself: that life can be simultaneously eternal and ever-fresh, that the divine presence can be both unchanging and infinitely creative, that the soul can experience something again and again and yet find it each time as if for the first time.

 

The Sacred Art of Sleep

 

Sleep itself becomes transformed when consciousness has learned the art of watchfulness. Not the sleep of exhaustion, when the body simply collapses under the weight of fatigue. Not the sleep induced by chemicals or substances that force the mind into unconsciousness. Not even the sleep that follows physical satisfaction, the heavy slumber of contentment. These forms of sleep are escapes, small deaths, temporary absences from awareness.

 

The sleep that serves meditation is different in kind. It is light as air, quick as intuition, delicate as the first breath of dawn. The body that enters this sleep is a sensitive instrument, finely tuned through the day's alertness. When awareness has moved through waking hours with precision and care, the body absorbs this quality. It becomes responsive rather than dull, alive rather than merely functional, capable of that exquisite sensitivity that allows the deepest mysteries to make themselves known.

 

This sensitivity is not cultivated through ascetic practices or harsh disciplines. It arises naturally from alertness itself—from the simple act of being present to life as it unfolds. When one watches the movements of thought, the arising of emotion, the interplay of desire and resistance, the body learns a different way of being. It relaxes not into torpor but into readiness, like a deer in a forest, simultaneously at ease and completely aware.

 

The Infinite Depths

 

Sometimes the meditation that comes in the night is light, barely perceptible—a whisper of presence, a subtle shift in the quality of consciousness, gentle as a breeze that moves through leaves so softly one can hardly be certain it was there at all. At such times, the mystery touches the soul with extraordinary delicacy, like the brush of a butterfly's wing against skin, leaving behind not an impression but a sense of having been blessed by something too subtle for words.

 

At other times, the depth is beyond all measure. The soul finds itself plunging into abysses that have no bottom, or rather, whose bottom is infinity itself. These are the moments when all concepts of depth and height, of inner and outer, of self and other dissolve completely. The individual consciousness discovers itself to be a drop that contains the ocean, a single point that encompasses all space, a momentary existence that touches eternity.

 

Such experiences cannot be compared, cannot be ranked on any scale of spiritual achievement. The light touch and the infinite depth are equally sacred, equally complete in themselves. To prefer one over the other, to desire the profound over the subtle or the gentle over the overwhelming, is already to miss the point. Each manifestation of the mystery is perfect as it is, complete in its own right, requiring nothing beyond itself.

 

The Danger of Possession

 

Here lies the great danger that awaits every seeker: the temptation to possess. The mind, by its very nature, wants to grasp, to hold, to accumulate. It wants to build a treasury of experiences, to say "I have meditated deeply" or "I have touched the infinite." This possessiveness, subtle as it is, destroys the very thing it seeks to preserve.

 

When the mind holds a spiritual experience as a remembrance, when it indulges in the memory of ecstasy, when it returns again and again to savor what once was, the living stream of meditation comes to an end. What remains is only a corpse, a dead thing that the mind keeps wrapped in the grave-clothes of memory, occasionally taking it out to examine and admire. But the living mystery has departed, leaving only its shadow.

 

The quality of possessiveness must be recognized for what it is: a barrier to the sacred, a wall between the seeker and the sought, a veil that obscures the very thing one most deeply desires. This does not mean one should try forcefully to become non-possessive, for such effort is itself a subtle form of possession. Rather, one must see clearly the mechanism of possession, must understand how the mind operates, how it grasps and clings and tries to make permanent what is by nature impermanent.

 

The Rootless Mystery

 

Meditation, in its truest sense, has no root. It is not grounded in any system of thought, does not grow from any seed of practice or technique. It has no substance that the mind can hold, no form that can be grasped, no essence that can be captured in words or concepts. It is like wind—present and powerful, yet without solidity. Like space—all-encompassing, yet empty of content. Like light—revealing everything, yet itself invisible.

 

This rootlessness is not a deficiency but the very nature of the mystery itself. Because it has no root, it cannot be cultivated in any ordinary sense. Because it has no substance, it cannot be possessed or stored. Because it belongs to the realm beyond thought, it cannot be understood through analysis or study.

 

Yet this does not mean meditation is unreachable or impossibly distant. On the contrary, it is closer than breath, more intimate than thought, more present than the sense of self. It is always already here, always already available. What is required is not the addition of something new but the removal of what obscures: the constant churning of thought, the grasping of desire, the weight of memory, the burden of the accumulated past.

 

The Eternal Present

 

In the end, what reveals itself to the one who has learned to be still is the simple, extraordinary fact of presence itself. Not presence as opposed to absence, not presence as one half of a duality, but presence as the ground of all experience—the unchanging awareness within which all change occurs, the silent witness that observes the entire drama of existence without ever being touched by it.

 

This presence has no history. It was not born and cannot die. It does not accumulate experiences or grow in wisdom or develop over time. It simply is, eternally and completely, the same yesterday, today, and forever. Yet within this changeless presence, all change becomes possible. Within this eternal now, all of time unfolds. Within this stillness, all movement arises.

 

To rest in this presence is to discover what one has always been, to come home to a place one never truly left, to awaken from a dream one never quite believed. It is the end of seeking and the beginning of simply being. It is meditation without meditation, awareness without an aware one, presence without anyone being present.

 

The Sacred Invitation

 

The mystery extends an invitation to every human soul—not an invitation that requires acceptance or rejection, for such choice already implies separation, but an invitation that is always already accepted by virtue of one's very existence. The question is not whether one will respond to this invitation but whether one will recognize that the response is already happening, has always been happening, in every breath, in every moment of awareness, in every fleeting instant of being.

 

To live with this recognition is to walk through the world as both pilgrim and destination, as both seeker and sought, as both question and answer. It is to discover that the sacred is not separate from the ordinary, that transcendence is not opposed to immanence, that the infinite dwells in every finite moment.

 

This is the gift of meditation without memory, the blessing of experience without possession, the grace of presence without past. It asks nothing of us except that we be what we already are, know what we already know, and rest in what has never left us. And in that simple rest, in that profound ease, the mystery reveals itself—not as something other than ourselves, but as our own deepest nature, always present, forever new, eternally complete.

 

4. Το Μυστήριο Πέρα από τη Μνήμη: Ένα Ταξίδι στο Διαχρονικό Διαλογισμό

 

(Διαλογισμός Χωρίς Μνήμη, Κατοχή ή Παρελθόν)

 

Η Ιερότητα του Σκότους

 

Στον μεγάλο ρυθμό της ύπαρξης, υπάρχει μια ιερή εναλλαγή που λίγοι κατανοούν πραγματικά. Ο αναζητητής περπατά στις ώρες της ημέρας με τα μάτια ορθάνοιχτα, παρατηρώντας την ατελείωτη παρέλαση των φαινομένων που παρελαύνουν μπροστά από τη συνείδηση. Ωστόσο, είναι στο σκότος, στην ευλογημένη παράδοση του ύπνου, που τα βαθύτερα μυστήρια αποκαλύπτονται. Για εκείνον που έχει μάθει να παρακολουθεί —πραγματικά να παρακολουθεί— τις κινήσεις της ζωής με αταλάντευτη προσοχή, η νύχτα γίνεται όχι απουσία αλλά παρουσία, όχι κενό αλλά δοχείο.

 

Ο ύπνος, στην καθαρότερη μορφή του, δεν είναι απλώς ανάπαυση για το κουρασμένο σώμα. Είναι ένα κατώφλι, μια πύλη από την οποία η ψυχή μπορεί να περάσει σε εδάφη άγνωστα στον ξύπνιο νου. Όταν η συνείδηση της ημέρας ήταν αφυπνισμένη, όταν η επίγνωση έχει κινηθεί σαν καθαρό ρυάκι μέσα στις ώρες της δραστηριότητας, τότε κάτι θαυμαστό συμβαίνει καθώς πέφτει το σκότος. Ο νους δεν καταρρέει στην ασυνειδησία, αλλά μάλλον ξυπνά σε μια διαφορετική τάξη ύπαρξης συνολικά.

 

Αυτό το ξύπνημα έρχεται απροσκάλεστο, σαν την ίδια τη χάρη. Καμία προσπάθεια δεν μπορεί να το παράγει, καμία τεχνική δεν μπορεί να εγγυηθεί την άφιξή του. Αναδύεται από βάθη που δεν έχουν όνομα, ανεβαίνοντας από την ακινησία που βρίσκεται κάτω από κάθε σκέψη, κάθε μνήμη, κάθε συσσωρευμένη γνώση μιας ζωής. Είναι ο διαλογισμός στην πιο αυθεντική του μορφή —όχι ο διαλογισμός της εξάσκησης και της πειθαρχίας, αν και αυτά έχουν τη θέση τους, αλλά ο διαλογισμός ως δώρο, ως ευλογία, ως το αυθόρμητο άνθισμα μιας συνείδησης που έχει προετοιμαστεί χωρίς να το γνωρίζει.

 

Η Μαγεία που Δεν Μπορεί να Επικληθεί

 

Υπάρχει μια μαγεία που καμία ανθρώπινη φαντασία δεν μπορεί να δημιουργήσει, καμία πτήση της φαντασίας δεν μπορεί να προσεγγίσει. Ανήκει σε μια διαφορετική τάξη πραγματικότητας εντελώς, μια τάξη που υπάρχει έξω από τα όρια της σκέψης, πέρα από τα εδάφη που έχουν χαρτογραφηθεί από τη μνήμη και την προσδοκία. Αυτή είναι η μαγεία του αληθινού διαλογισμού, και έρχεται στην ύπαρξη μόνο όταν όλες οι προσκλήσεις έχουν σταματήσει, όταν ο νους έχει επιτέλους εξαντλήσει τις ατελείωτες προσπάθειές του να συλλάβει, να κρατήσει, να κατέχει.

 

Η συνείδηση που έχει μάθει να είναι ήρεμη —όχι μέσω καταστολής αλλά μέσω κατανόησης, όχι μέσω βίας αλλά μέσω σαφήνειας— γίνεται ένας σιωπηλός μάρτυρας των ίδιων της των βαθών. Και από κάπου πέρα από αυτά τα βάθη, από ένα βασίλειο που δεν είναι ούτε μέσα στη συνείδηση ούτε ξεχωριστό από αυτήν, το μυστήριο κατεβαίνει. Δεν εισέρχεται στον νου· μάλλον, ο νους ανακαλύπτει τον εαυτό του ήδη βυθισμένο σε αυτό, σαν ένα ψάρι που ξαφνικά συνειδητοποιεί τον ωκεανό.

 

Αυτό το μυστήριο κατοικεί σε έναν χώρο που η σκέψη δεν μπορεί να φτάσει. Η σκέψη, με όλη της την λαμπρή ικανότητα για ανάλυση και κατηγοριοποίηση, βρίσκεται ανίσχυρη εδώ. Είναι σαν να προσπαθείς να πιάσεις τον άνεμο σε δίχτυ, να εμφιαλώσεις το φως των αστεριών, να μετρήσεις το άπειρο με πεπερασμένα όργανα. Η περιφέρεια της σκέψης σημαδεύει το όριο του γνωστού κόσμου, αλλά ο διαλογισμός ζει στο απέραντο άγνωστο πέρα από αυτά τα όρια —όχι ως ιδέα για το άγνωστο, αλλά ως άμεση συνάντηση με αυτό.

 

Η Αδυναμία της Ανάμνησης

 

Εδώ βρίσκεται μία από τις μεγάλες παραδοξότητες της πνευματικής εμπειρίας: αυτό που είναι το πιο βαθύ δεν αφήνει ίχνος στη μνήμη. Η μνήμη ανήκει στον χρόνο, στην αλληλουχία της ανάπτυξης των στιγμών όπου το παρελθόν μπορεί να διακριθεί από το παρόν. Αλλά ο διαλογισμός, στην βαθύτερη έννοιά του, ανήκει στο άχρονο. Δεν μπορεί να αποθηκευτεί, δεν μπορεί να αρχειοθετηθεί στη μεγάλη βιβλιοθήκη εμπειριών του νου.

 

Όταν κάποιος προσπαθεί να θυμηθεί τον διαλογισμό —να ανακαλέσει τις ιδιότητές του, να συγκρίνει αυτή την εμπειρία με εκείνη, να χτίσει έναν θησαυρό πνευματικών στιγμών— η ίδια η πράξη της ανάμνησης καταστρέφει την ζωντανή πραγματικότητα. Η ανάμνηση είναι πάντα μια ανάσταση αυτού που έχει πεθάνει, μια προσπάθεια να επαναφέρει στη ζωή κάτι που έχει ήδη περάσει στο βασίλειο του τετελεσμένου, του ολοκληρωμένου, του χαμένου. Είναι σαν να πιέζεις λουλούδια σε ένα βιβλίο και να τα αποκαλείς κήπους.

 

Ο αληθινός διαλογισμός δεν είναι ανάσταση. Δεν αναδύεται από το παρελθόν, δεν εξαρτάται από συσσωρευμένη εμπειρία ή πνευματικά διαπιστευτήρια. Έρχεται από την πληρότητα —την πληρότητα της καρδιάς που έχει μάθει να είναι απλή, να είναι παρούσα, να είναι διαθέσιμη στη στιγμή χωρίς το βάρος του χθες. Αυτή η πληρότητα δεν έχει καμία σχέση με την πνευματική ικανότητα ή τη λάμψη του αναλυτικού νου. Κάποιος μπορεί να είναι λαμπρός στη σκέψη και φτωχός στον διαλογισμό· κάποιος μπορεί να είναι απλός στον νου και πλούσιος πέρα από κάθε μέτρο σε πνευματικό βάθος.

 

Η Ευλογία της Αιώνιας Καινοτομίας

 

Για εκείνους που είναι ευλογημένοι —και είναι πραγματικά ευλογία, όχι επίτευγμα— ο διαλογισμός μπορεί να έρχεται νύχτα με νύχτα, σαν ένας πιστός φίλος που δεν χρειάζεται αναγγελία άφιξης. Ωστόσο, κάθε επίσκεψη είναι απόλυτα νέα. Όχι νέα με την έννοια ότι διαφέρει από αυτό που ήρθε πριν, γιατί τέτοια σύγκριση θα εισήγαγε ήδη το παλιό στο νέο. Μάλλον, είναι νέα με έναν τρόπο που δεν έχει καμία σχέση με το παλιό καθόλου. Είναι καινοτομία χωρίς προηγούμενο, χωρίς σημείο αναφοράς, χωρίς τη σκιά της μνήμης να παραμονεύει στο παρασκήνιο.

 

Αυτή η καινοτομία εκφράζεται σε άπειρη ποικιλία. Κάθε συνάντηση με το μυστήριο αποκαλύπτει διαφορετικές πλευρές, διαφορετικές ιδιότητες, διαφορετικά βάθη. Ωστόσο, μέσα σε αυτή την ασταμάτητη αλλαγή βρίσκεται κάτι αμετάβλητο —όχι η αμεταβλητότητα της στασιμότητας, αλλά το αμετάβλητο έδαφος από το οποίο αναδύεται κάθε αυθεντική αλλαγή. Είναι αλλαγή που δεν συσσωρεύεται, μεταμόρφωση που δεν αφήνει ίχνος, κίνηση που επιστρέφει πάντα στην ακινησία.

 

Το να το μαρτυρείς αυτό είναι να στέκεσαι μπροστά στο μεγάλο μυστήριο της ίδιας της ύπαρξης: ότι η ζωή μπορεί να είναι ταυτόχρονα αιώνια και πάντα φρέσκια, ότι η θεϊκή παρουσία μπορεί να είναι τόσο αμετάβλητη όσο και άπειρα δημιουργική, ότι η ψυχή μπορεί να βιώνει κάτι ξανά και ξανά και ωστόσο να το βρίσκει κάθε φορά σαν για πρώτη φορά.

 

Η Ιερή Τέχνη του Ύπνου

 

Ο ίδιος ο ύπνος μεταμορφώνεται όταν η συνείδηση έχει μάθει την τέχνη της επαγρύπνησης. Όχι ο ύπνος της εξάντλησης, όταν το σώμα απλώς καταρρέει κάτω από το βάρος της κούρασης. Όχι ο ύπνος που προκαλείται από χημικές ουσίες ή ουσίες που εξαναγκάζουν τον νου σε ασυνειδησία. Ούτε καν ο ύπνος που ακολουθεί τη φυσική ικανοποίηση, ο βαρύς ύπνος της ικανοποίησης. Αυτές οι μορφές ύπνου είναι αποδράσεις, μικροί θάνατοι, προσωρινές απουσίες από την επίγνωση.

 

Ο ύπνος που υπηρετεί τον διαλογισμό είναι διαφορετικός σε είδος. Είναι ελαφρύς σαν τον αέρα, γρήγορος σαν την διαίσθηση, λεπτός σαν την πρώτη ανάσα της αυγής. Το σώμα που εισέρχεται σε αυτόν τον ύπνο είναι ένα ευαίσθητο όργανο, λεπτά συντονισμένο μέσω της επαγρύπνησης της ημέρας. Όταν η επίγνωση έχει κινηθεί μέσα στις ώρες του ξύπνιου με ακρίβεια και φροντίδα, το σώμα απορροφά αυτή την ιδιότητα. Γίνεται ανταποκρινόμενο αντί για θαμπό, ζωντανό αντί για απλώς λειτουργικό, ικανό για εκείνη την εξαιρετική ευαισθησία που επιτρέπει στα βαθύτερα μυστήρια να αποκαλυφθούν.

 

Αυτή η ευαισθησία δεν καλλιεργείται μέσω ασκητικών πρακτικών ή σκληρών πειθαρχιών. Αναδύεται φυσικά από την ίδια την επαγρύπνηση —από την απλή πράξη του να είσαι παρών στη ζωή καθώς ξεδιπλώνεται. Όταν κάποιος παρακολουθεί τις κινήσεις της σκέψης, την ανάδυση του συναισθήματος, την αλληλεπίδραση της επιθυμίας και της αντίστασης, το σώμα μαθαίνει έναν διαφορετικό τρόπο ύπαρξης. Χαλαρώνει όχι σε νάρκη αλλά σε ετοιμότητα, σαν ένα ελάφι σε δάσος, ταυτόχρονα άνετο και πλήρως ενήμερο.

 

Τα Άπειρα Βάθη

 

Μερικές φορές ο διαλογισμός που έρχεται τη νύχτα είναι ελαφρύς, μετά βίας αντιληπτός —ένας ψίθυρος παρουσίας, μια λεπτή αλλαγή στην ποιότητα της συνείδησης, απαλός σαν αύρα που κινείται μέσα από φύλλα τόσο απαλά που δύσκολα μπορείς να είσαι σίγουρος ότι ήταν εκεί. Σε τέτοιες στιγμές, το μυστήριο αγγίζει την ψυχή με εξαιρετική λεπτότητα, σαν το άγγιγμα της φτερούγας πεταλούδας στο δέρμα, αφήνοντας πίσω όχι εντύπωση αλλά μια αίσθηση ότι ευλογήθηκες από κάτι πολύ λεπτό για λέξεις.

 

Άλλες φορές, το βάθος είναι πέρα από κάθε μέτρο. Η ψυχή βρίσκει τον εαυτό της να βουτά σε αβύσσους χωρίς πάτο, ή μάλλον, των οποίων ο πάτος είναι το άπειρο το ίδιο. Αυτές είναι οι στιγμές όταν όλες οι έννοιες βάθους και ύψους, εσωτερικού και εξωτερικού, εαυτού και άλλου διαλύονται εντελώς. Η ατομική συνείδηση ανακαλύπτει τον εαυτό της να είναι μια σταγόνα που περιέχει τον ωκεανό, ένα μόνο σημείο που περιλαμβάνει όλο τον χώρο, μια στιγμιαία ύπαρξη που αγγίζει την αιωνιότητα.

 

Τέτοιες εμπειρίες δεν μπορούν να συγκριθούν, δεν μπορούν να ταξινομηθούν σε καμία κλίμακα πνευματικού επιτεύγματος. Το ελαφρύ άγγιγμα και το άπειρο βάθος είναι εξίσου ιερά, εξίσου ολοκληρωμένα από μόνα τους. Το να προτιμάς το ένα από το άλλο, να επιθυμείς το βαθύ πάνω από το λεπτό ή το απαλό πάνω από το συντριπτικό, είναι ήδη να χάνεις το νόημα. Κάθε εκδήλωση του μυστηρίου είναι τέλεια όπως είναι, ολοκληρωμένη από μόνη της, χωρίς να απαιτεί τίποτα πέρα από τον εαυτό της.

 

Ο Κίνδυνος της Κατοχής

 

Εδώ βρίσκεται ο μεγάλος κίνδυνος που περιμένει κάθε αναζητητή: ο πειρασμός της κατοχής. Ο νους, από την ίδια του τη φύση, θέλει να αρπάξει, να κρατήσει, να συσσωρεύσει. Θέλει να χτίσει έναν θησαυρό εμπειριών, να πει «Έχω διαλογιστεί βαθιά» ή «Έχω αγγίξει το άπειρο». Αυτή η κατοχικότητα, όσο λεπτή και αν είναι, καταστρέφει το ίδιο το πράγμα που επιδιώκει να διατηρήσει.

 

Όταν ο νους κρατά μια πνευματική εμπειρία ως ανάμνηση, όταν επιδίδεται στη μνήμη της έκστασης, όταν επιστρέφει ξανά και ξανά να γευτεί αυτό που ήταν κάποτε, το ζωντανό ρεύμα του διαλογισμού τερματίζεται. Αυτό που μένει είναι μόνο ένα πτώμα, ένα νεκρό πράγμα που ο νους κρατά τυλιγμένο στα σάβανα της μνήμης, βγάζοντάς το περιστασιακά για να το εξετάσει και να το θαυμάσει. Αλλά το ζωντανό μυστήριο έχει φύγει, αφήνοντας μόνο τη σκιά του.

 

Η ιδιότητα της κατοχικότητας πρέπει να αναγνωριστεί για αυτό που είναι: ένα εμπόδιο στο ιερό, ένα τείχος μεταξύ του αναζητητή και του αναζητούμενου, ένα πέπλο που σκιάζει το ίδιο το πράγμα που κάποιος επιθυμεί πιο βαθιά. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να προσπαθήσει κανείς με δύναμη να γίνει μη κατοχικός, γιατί τέτοια προσπάθεια είναι η ίδια μια λεπτή μορφή κατοχής. Μάλλον, πρέπει να δει κανείς καθαρά τον μηχανισμό της κατοχής, να κατανοήσει πώς λειτουργεί ο νους, πώς αρπάζει και προσκολλάται και προσπαθεί να κάνει μόνιμο αυτό που από τη φύση του είναι παροδικό.

 

Το Μυστήριο Χωρίς Ρίζα

 

Ο διαλογισμός, στην αληθέστερη έννοιά του, δεν έχει ρίζα. Δεν είναι ριζωμένος σε κανένα σύστημα σκέψης, δεν μεγαλώνει από κανέναν σπόρο εξάσκησης ή τεχνικής. Δεν έχει ουσία που ο νους μπορεί να κρατήσει, καμία μορφή που μπορεί να αρπαχτεί, καμία ουσία που μπορεί να συλληφθεί σε λέξεις ή έννοιες. Είναι σαν τον άνεμο —παρών και ισχυρός, ωστόσο χωρίς στερεότητα. Σαν τον χώρο —περιεκτικός όλων, ωστόσο άδειος από περιεχόμενο. Σαν το φως —αποκαλύπτει τα πάντα, ωστόσο το ίδιο είναι αόρατο.

 

Αυτή η χωρίς ρίζα κατάσταση δεν είναι ελάττωμα αλλά η ίδια η φύση του μυστηρίου. Επειδή δεν έχει ρίζα, δεν μπορεί να καλλιεργηθεί με οποιονδήποτε συνηθισμένο τρόπο. Επειδή δεν έχει ουσία, δεν μπορεί να κατεχθεί ή να αποθηκευτεί. Επειδή ανήκει στο βασίλειο πέρα από τη σκέψη, δεν μπορεί να κατανοηθεί μέσω ανάλυσης ή μελέτης.

 

Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι ο διαλογισμός είναι απρόσιτος ή αδύνατα μακρινός. Αντίθετα, είναι πιο κοντά από την αναπνοή, πιο οικείος από τη σκέψη, πιο παρών από την αίσθηση του εαυτού. Είναι πάντα ήδη εδώ, πάντα ήδη διαθέσιμος. Αυτό που απαιτείται δεν είναι η προσθήκη κάτι νέου αλλά η αφαίρεση αυτού που σκιάζει: την συνεχή αναταραχή της σκέψης, την αρπαγή της επιθυμίας, το βάρος της μνήμης, το φορτίο του συσσωρευμένου παρελθόντος.

 

Το Αιώνιο Παρόν

 

Στο τέλος, αυτό που αποκαλύπτεται σε εκείνον που έχει μάθει να είναι ακίνητος είναι το απλό, εξαιρετικό γεγονός της παρουσίας της ίδιας. Όχι παρουσία σε αντίθεση με απουσία, όχι παρουσία ως το ένα μισό μιας δυϊκότητας, αλλά παρουσία ως το έδαφος όλης της εμπειρίας —η αμετάβλητη επίγνωση μέσα στην οποία συμβαίνει όλη η αλλαγή, ο σιωπηλός μάρτυρας που παρατηρεί ολόκληρο το δράμα της ύπαρξης χωρίς ποτέ να αγγίζεται από αυτό.

 

Αυτή η παρουσία δεν έχει ιστορία. Δεν γεννήθηκε και δεν μπορεί να πεθάνει. Δεν συσσωρεύει εμπειρίες ούτε μεγαλώνει σε σοφία ούτε εξελίσσεται με τον χρόνο. Απλώς είναι, αιώνια και ολοκληρωμένα, η ίδια χθες, σήμερα και για πάντα. Ωστόσο, μέσα σε αυτή την αμετάβλητη παρουσία, όλη η αλλαγή γίνεται δυνατή. Μέσα σε αυτό το αιώνιο τώρα, όλος ο χρόνος ξεδιπλώνεται. Μέσα σε αυτή την ακινησία, όλη η κίνηση αναδύεται.

 

Το να αναπαύεσαι σε αυτή την παρουσία είναι να ανακαλύπτεις αυτό που πάντα ήσουν, να επιστρέφεις σπίτι σε έναν τόπο που ποτέ πραγματικά δεν άφησες, να ξυπνάς από ένα όνειρο που ποτέ δεν πίστεψες πλήρως. Είναι το τέλος της αναζήτησης και η αρχή του απλού είναι. Είναι διαλογισμός χωρίς διαλογισμό, επίγνωση χωρίς κάποιον που γνωρίζει, παρουσία χωρίς κάποιον να είναι παρών.

 

Η Ιερή Πρόσκληση

 

Το μυστήριο επεκτείνει μια πρόσκληση σε κάθε ανθρώπινη ψυχή —όχι μια πρόσκληση που απαιτεί αποδοχή ή απόρριψη, γιατί τέτοια επιλογή ήδη υπονοεί διαχωρισμό, αλλά μια πρόσκληση που είναι πάντα ήδη αποδεκτή λόγω της ίδιας της ύπαρξης κάποιου. Το ερώτημα δεν είναι αν κάποιος θα ανταποκριθεί σε αυτή την πρόσκληση αλλά αν θα αναγνωρίσει ότι η ανταπόκριση ήδη συμβαίνει, πάντα συνέβαινε, σε κάθε αναπνοή, σε κάθε στιγμή επίγνωσης, σε κάθε φευγαλέα στιγμή του είναι.

 

Το να ζει κανείς με αυτή την αναγνώριση είναι να περπατά στον κόσμο ως ταυτόχρονα προσκυνητής και προορισμός, ως ταυτόχρονα αναζητητής και αναζητούμενος, ως ταυτόχρονα ερώτηση και απάντηση. Είναι να ανακαλύπτει ότι το ιερό δεν είναι ξεχωριστό από το συνηθισμένο, ότι η υπέρβαση δεν αντιτίθεται στην εμμένεια, ότι το άπειρο κατοικεί σε κάθε πεπερασμένη στιγμή.

 

Αυτό είναι το δώρο του διαλογισμού χωρίς μνήμη, η ευλογία της εμπειρίας χωρίς κατοχή, η χάρη της παρουσίας χωρίς παρελθόν. Δεν ζητά τίποτα από εμάς εκτός από το να είμαστε αυτό που ήδη είμαστε, να γνωρίζουμε αυτό που ήδη γνωρίζουμε, και να αναπαυόμαστε σε αυτό που ποτέ δεν μας άφησε. Και σε αυτή την απλή ανάπαυση, σε αυτή την βαθιά ευκολία, το μυστήριο αποκαλύπτεται —όχι ως κάτι άλλο από εμάς, αλλά ως η βαθύτερη φύση μας, πάντα παρούσα, για πάντα νέα, αιώνια ολοκληρωμένη.


 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

RELIGION / Religions Commentaries

RELIGION / Religions Commentaries
18. The Luminous Path: A Journey Toward the Absolute
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Quotes

Constantinos’s quotes


"A "Soul" that out of ignorance keeps making mistakes is like a wounded bird with helpless wings that cannot fly high in the sky."— Constantinos Prokopiou

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Copyright

Copyright © Esoterism Academy 2010-2026. All Rights Reserved .

Intellectual property rights


The entire content of our website, including, but not limited to, texts, news, graphics, photographs, diagrams, illustrations, services provided and generally any kind of files, is subject to intellectual property (copyright) and is governed by the national and international provisions on Intellectual Property, with the exception of the expressly recognized rights of third parties.
Therefore, it is expressly prohibited to reproduce, republish, copy, store, sell, transmit, distribute, publish, perform, "download", translate, modify in any way, in part or in summary, without the express prior written consent of the Foundation. It is known that in case the Foundation consents, the applicant is obliged to explicitly refer via links (hyperlinks) to the relevant content of the Foundation's website. This obligation of the applicant exists even if it is not explicitly stated in the written consent of the Foundation.
Exceptionally, it is permitted to individually store and copy parts of the content on a simple personal computer for strictly personal use (private study or research, educational purposes), without the intention of commercial or other exploitation and always under the condition of indicating the source of its origin, without this in any way implies a grant of intellectual property rights.
It is also permitted to republish material for purposes of promoting the events and activities of the Foundation, provided that the source is mentioned and that no intellectual property rights are infringed, no trademarks are modified, altered or deleted.
Everything else that is included on the electronic pages of our website and constitutes registered trademarks and intellectual property products of third parties is their own sphere of responsibility and has nothing to do with the website of the Foundation.

Δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας

Το σύνολο του περιεχομένου του Δικτυακού μας τόπου, συμπεριλαμβανομένων, ενδεικτικά αλλά όχι περιοριστικά, των κειμένων, ειδήσεων, γραφικών, φωτογραφιών, σχεδιαγραμμάτων, απεικονίσεων, παρεχόμενων υπηρεσιών και γενικά κάθε είδους αρχείων, αποτελεί αντικείμενο πνευματικής ιδιοκτησίας (copyright) και διέπεται από τις εθνικές και διεθνείς διατάξεις περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας, με εξαίρεση τα ρητώς αναγνωρισμένα δικαιώματα τρίτων.

Συνεπώς, απαγορεύεται ρητά η αναπαραγωγή, αναδημοσίευση, αντιγραφή, αποθήκευση, πώληση, μετάδοση, διανομή, έκδοση, εκτέλεση, «λήψη» (download), μετάφραση, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, τμηματικά η περιληπτικά χωρίς τη ρητή προηγούμενη έγγραφη συναίνεση του Ιδρύματος. Γίνεται γνωστό ότι σε περίπτωση κατά την οποία το Ίδρυμα συναινέσει, ο αιτών υποχρεούται για την ρητή παραπομπή μέσω συνδέσμων (hyperlinks) στο σχετικό περιεχόμενο του Δικτυακού τόπου του Ιδρύματος. Η υποχρέωση αυτή του αιτούντος υφίσταται ακόμα και αν δεν αναγραφεί ρητά στην έγγραφη συναίνεση του Ιδρύματος.

Κατ’ εξαίρεση, επιτρέπεται η μεμονωμένη αποθήκευση και αντιγραφή τμημάτων του περιεχομένου σε απλό προσωπικό υπολογιστή για αυστηρά προσωπική χρήση (ιδιωτική μελέτη ή έρευνα, εκπαιδευτικούς σκοπούς), χωρίς πρόθεση εμπορικής ή άλλης εκμετάλλευσης και πάντα υπό την προϋπόθεση της αναγραφής της πηγής προέλευσής του, χωρίς αυτό να σημαίνει καθ’ οιονδήποτε τρόπο παραχώρηση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας.

Επίσης, επιτρέπεται η αναδημοσίευση υλικού για λόγους προβολής των γεγονότων και δραστηριοτήτων του Ιδρύματος, με την προϋπόθεση ότι θα αναφέρεται η πηγή και δεν θα θίγονται δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, δεν θα τροποποιούνται, αλλοιώνονται ή διαγράφονται εμπορικά σήματα.

Ό,τι άλλο περιλαμβάνεται στις ηλεκτρονικές σελίδες του Δικτυακού μας τόπου και αποτελεί κατοχυρωμένα σήματα και προϊόντα πνευματικής ιδιοκτησίας τρίτων ανάγεται στη δική τους σφαίρα ευθύνης και ουδόλως έχει να κάνει με τον Δικτυακό τόπο του Ιδρύματος.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~