CIRCLE OF LIGHT / Perennial Sayings

CIRCLE OF LIGHT / Perennial Sayings
19. The Eternal Dance of Life, Existence, and Consciousness
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / Fivefold Wisdom

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE  / Fivefold Wisdom
1. The World Has Open Horizons: A Mystical Exploration

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / Η Οδός του Πραγματικού

ESOTERISM STUDIES YOUTUBE / Η Οδός του Πραγματικού
1. Το Αληθινό και το Ψεύτικο: Πλοήγηση στο Μονοπάτι προς την Αιώνια Αλήθεια

ESOTERISM STUDIES BOOKS

ESOTERISM STUDIES BOOKS
*BOOKS*
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ESOTERISM ACADEMY NEW ARTICLE

ESOTERISM ACADEMY NEW ARTICLE
Suturday, 14 February, 2026

Sunday, January 15, 2017

ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ


Το Πρωταρχικό Βίωμα της Ύπαρξης είναι μια Εσωτερική Άμεση Αίσθηση ότι Υπάρχουμε, ότι Είμαστε Εδώ. Κανονικά, η διερεύνηση κι η κατανόηση Αυτής της Ύπαρξης θα έπρεπε να αναζητηθεί στην ίδια την Εσωτερική Αντίληψη της Ύπαρξης, στον προσδιορισμό της Έκτασης του Εδώ και στον καθορισμό των σχέσεων της «Επίγνωσης» με το εξωτερικό μέρος της Ύπαρξης, με το σώμα και κατ’ επέκταση με τον «εξωτερικό» κόσμο. Στην πραγματικότητα, όχι μόνο όλες οι πληροφορίες για το Είναι (για την Ουσία μας) βρίσκονται Μέσα στο Ίδιο το Είναι αλλά επίσης οι όποιες πληροφορίες αντλούμε από Μέσα μας είναι επαρκείς για να στερεώσουν την «ύπαρξή» μας. Στο κάτω-κάτω «Αυτό Που Είναι» Είναι, είτε έτσι είτε αλλιώς, ανεξάρτητα από τον βαθμό της επίγνωσής μας. Κι η Διαφώτιση της επίγνωσής μας με την κατανόηση, η Διεύρυνση της επίγνωσής μας με το άνοιγμα της πραγματικής όρασης, με την επέκταση των οριζόντων, είναι ακριβώς κάτι αυθόρμητο και πηγαίο που αναβλύζει από μέσα μας, σαν άμεση επαφή με αυτό που είμαστε, με αυτό που συμβαίνει, με τα «πράγματα».

Έτσι, σαν συμπέρασμα όλων αυτών, ο άνθρωπος, κάθε άνθρωπος, όλοι μας, θα έπρεπε να αντιλαμβανόμαστε την ύπαρξη, την ζωή, την σωματική εμπειρία, τον εξωτερικό κόσμο, μέσα από αυτό το κεντρικό σημείο αντίληψης της ύπαρξης (από αυτή την άμεση εσωτερική αίσθηση της ύπαρξης και των σχέσεων της με τον «περιβάλλοντα» κόσμο). Και μέσα από αυτή την θέση όρασης θα έπρεπε να διαμορφώνουμε την οποιαδήποτε κοσμοθεωρία μας ξεδιπλώνει μπροστά μας (εδώ, τώρα) η ίδια η ζωή. Έτσι θα έπρεπε να πορευόμαστε στην ζωή. Έτσι θα έπρεπε να εκπαιδευόμαστε, για να αντιλαμβανόμαστε ορθά και να προσανατολιζόμαστε σωστά και να ζούμε με πληρότητα και σε αρμονία με το περιβάλλον. Έτσι θα έπρεπε. Αλλά δεν συμβαίνει έτσι στην ζωή. Ίσως οι ανάγκες της ζωής, της επιβίωσης, εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια πίσω, δεν άφησαν ποτέ το περιθώριο για μια τέτοια αντίληψη της ζωής, ούτε έδιναν το περιθώριο για μια τέτοια εκπαίδευση, από την κοινότητα, των νέων ανθρώπων.

Από την εποχή που ο άνθρωπος ήταν ένα όρθιο ζώο, δύο εκατομμύρια χρόνια πίσω, η προτεραιότητα της ζωής ήταν απλά η επιβίωση. Κι η επιβίωση (σαν ανάγκη) κι η εξέλιξη σαν ιστορική πραγματικότητα είναι που στον πρωταρχικό εγκέφαλο που μας συνδέει (απλά) με την ύπαρξη εδώ (στο σώμα) και τον εξωτερικό κόσμο δημιούργησαν (στο ανθρωποειδές) ένα «δεύτερο» εγκέφαλο, τον φλοιό του εγκεφάλου (τελείως διαφοροποιημένο στον άνθρωπο από αυτόν των υπολοίπων ζώων). Σε αυτόν τον «δεύτερο» εγκέφαλο (στον φλοιό) αναπτύχθηκαν όλες οι νοητικές διεργασίες που θα επέτρεπαν στον homo simian να γίνει homo sapiens (αν και πολλοί βρίσκονται ακόμα, από την άποψη της εξέλιξης στην κατηγορία του πρωτόγονου και δεν χρησιμοποιούν πλήρως τις νοητικές δυνατότητες του φλοιού του εγκεφάλου, ακόμα κι αν έχουν τελειώσει πανεπιστήμια κι έχουν πολλά μεταπτυχιακά).

Αυτή η ανθρωπολογική εξέλιξη αποτυπώνεται (κι επαναλαμβάνεται) σε κάθε άνθρωπο που γεννιέται κι ενηλικιώνεται, στις δύο πρώτες δεκαετίες της ζωής. Πράγματι, κάθε άνθρωπος σήμερα «διανύει» αυτή την εξέλιξη του ανθρώπου, των δύο εκατομμυρίων χρόνων, μέχρι τα 20 χρόνια του. Η Θεωρία του Jean Peaget (Γενετική Ψυχολογία) για την γνωστική ανάπτυξη δείχνει πως αναπτύσσεται κι ολοκληρώνεται η νοημοσύνη στον άνθρωπο και ταυτόχρονα «δείχνει», (όπως επαναλαμβάνεται σε κάθε άνθρωπο) την ανθρωπολογική εξέλιξη από το ζώο στον νοήμονα άνθρωπο.

Αυτή η ανθρωπολογική εξέλιξη αντιμετώπισε, πραγματικά, περισσότερο ή λιγότερο επιτυχημένα, τα προβλήματα της επιβίωσης, αλλά ταυτόχρονα «μετατόπισε» την αίσθηση της ύπαρξης και του εαυτού από το «φυσικό κέντρο» της, στον επιφανειακό φλοιό του εγκεφάλου, στην νοητική αντίληψη του εαυτού μέσα από την συσσώρευση γνώσης και εμπειριών. Έτσι, τελείως «φυσικά» η πρωταρχική αντίληψη του εαυτού επικαλύφτηκε από τα εμπειρικά επικαθήματα και έτσι λειτουργούμε μέσα από τον εμπειρικό διαμορφωμένο εαυτό, την «προσωπικότητα», το εγώ. Στην πραγματικότητα το Καθαρό Υποκείμενο, δεν χρησιμοποιεί τις νοητικές δυνατότητες του φλοιού για να προσανατολιστεί, να προσαρμοστεί και να ζήσει. Αντίθετα, «ταυτίζεται» με την νοητική αντίληψη, την θεωρεί πραγματική, ουσιαστική κι αποφασιστική για τις επιλογές του στην ζωή. Όμως αυτή η αντίληψη, η γνώση, οι εμπειρίες μας, παρέχονται, επηρεάζονται και διαμορφώνονται από την κοινωνία στην οποία ζούμε, μέσω της «κοινωνικοποίησης». Είναι πολύ εύκολο να κατανοήσουμε τι ακριβώς γίνεται αρκεί να στοχαστούμε το πολύ απλό γεγονός ότι ο ίδιος άνθρωπος θα ανέπτυσσε μια τελείως διαφορετική προσωπικότητα σε ένα άλλο πολιτιστικό περιβάλλον. Αυτό δείχνει απλά τον τεράστιο ρόλο που παίζει στην ανάπτυξή μας (σαν ανθρώπινων όντων) η κοινωνία μέσα στην οποία ζούμε. Αυτός ο ρόλος είναι καθοριστικός αλλά όχι απόλυτος για κάποιον που θέλει να ξεφύγει και να αποκτήσει μια άλλη ευρύτερη αντίληψη των πραγμάτων.

Έτσι, από πολύ παλιά, οι άνθρωποι ήθελαν να έχουν όχι μια πραγματική βαθιά και πλήρη αντίληψη της ύπαρξης (που οδηγεί με την καλλιέργειά της στην Αληθινή Αυτογνωσία) αλλά μια πρακτική (έστω και ατελή) εικόνα του κόσμου μέσα στον οποίο θα έπρεπε να δράσουν για να επιβιώσουν. Κι αυτή την «εικόνα του κόσμου» την παρείχε σαν λειτουργία και σαν δραστηριότητα η διανόηση (στον φλοιό του εγκεφάλου). Έτσι η ανάπτυξη της διανόησης, από ένα απλό πολύτιμο εργαλείο γνώσης και προσανατολισμού για τις ανάγκες της επιβίωσης έγινε ο μοναδικός τρόπος όρασης κι ερμηνείας του κόσμου. Οι άνθρωποι συσσώρευσαν εμπειρίες, μνήμες, γνώσεις και φροντίζουν αυτή την πολύτιμη γνώση να την μεταδίδουν στις επόμενες γενιές. Έτσι δημιουργήθηκε ο σύγχρονος πολιτισμός. Στην πραγματικότητα όμως, πέρα από την αδιαμφησβήτητη πρακτική χρησιμότητα της διανόησης, μπορεί η διανόηση να δώσει απαντήσεις για την Ύπαρξη (για Αυτό που Είμαστε Πραγματικά), για τον Ηθικό Προσανατολισμό μας (για αυτό που πρέπει πραγματικά να κάνουμε) και για την Ανθρώπινη Ολοκλήρωση (για το πώς να είμαστε πλήρεις σαν όντα και σε αρμονία με το «περιβάλλον»); Μπορεί; Όχι, δεν μπορεί! Και δεν φταίει η διανόηση που σαν λειτουργία περιορίζεται στην συλλογή πληροφοριών και στην επεξεργασία εννοιών και συμπερασμάτων, για να συνθέσει μια πλασματική εικόνα της πραγματικότητας. Ο λόγος είναι ότι η διανόηση, από την φύση της, αντλεί πληροφορίες από τον «εξωτερικό» κόσμο κι από την εσωτερική επεξεργασία των γνώσεων-πληροφοριών. Είναι ένα «κλειστό» σύστημα γνώσης και αναγκαστικά περιορίζεται στα όριά του, στις δυνατότητές του. Στοχαστείτε το πολύ απλό γεγονός, μπορεί ο ηλεκτρονικός υπολογιστής να απαντήσει για πράγματα για τα οποία δεν έχει πληροφορίες; Όσες φορές κι αν επαναλάβει την διαδικασία της διερεύνησης δεν υπάρχει απάντηση. Λογικό δεν είναι; Στην πραγματικότητα τι κάνουμε; Ζητάμε από την διανόηση να περιγράψει το πραγματικό και να μας φέρει σε επαφή με το πραγματικό. Ζητάμε, σαν τον Ναστρεντίν του μύθου, το κλειδί του σπιτιού που χάσαμε, όχι εκεί που το χάσαμε, έξω από την πόρτα μας, αλλά μακριά, εκεί που υπάρχει φως, κάτω από την κολόνα του δρόμου. Δεν είναι ανόητο; Είναι ανόητο; Ή τραγικό; Στην πραγματικότητα η διανόηση μπορεί απλά να περιγράψει κάποια πράγματα (κι όσα ακριβώς εμπίπτουν στην επίγνωσή μας, ανάλογα με το που στρέφεται – συνήθως προς τον εξωτερικό κόσμο) αλλά δεν έχει παρά ελάχιστη σχέση με την ζωή, με την πραγματική ζωή. Και ζωή δεν είναι αυτό που ζούμε (ή νομίζουμε ότι ζούμε) γιατί αυτό που ζούμε δεν έχει πραγματικό ουσιαστικό περιεχόμενο. Για αυτό είμαστε όλοι δυστυχισμένοι.

Οι άνθρωποι, οι πολιτισμένοι άνθρωποι της διανόησης, πίστεψαν ότι μπορούν να δώσουν όλες τις απαντήσεις. Πίστεψαν ότι με την διανόηση θα βρουν την Ύστατη Πραγματικότητα. Στην πραγματικότητα, αυτό που βρίσκουν είναι μόνο οι δικές τους ιδέες- κατασκευές που μπορούν να απλωθούν μέχρι το Γενικό κι Αφηρημένο και το Χωρίς Ιδιότητες (πάντα σαν νοητικές συλλήψεις κι όχι το πραγματικό «πράγμα»). Μια τέτοια θεώρηση όμως δεν είναι απλά φτωχή, είναι από την φύση της καταδικασμένη, σαν ανεπαρκής. Κάποιοι κατάλαβαν ότι η διανόηση δεν μπορεί να περάσει το Όριο (ανάμεσα στον κόσμο της Σκιάς της Διανόησης και τον Πραγματικό Κόσμο). Έτσι κατέφυγαν όχι στην φαντασία ή την πίστη (πράγμα που θα ήταν το ίδιο με την διανόηση) αλλά στην Εμπειρία των Άλλων. Πραγματικά, από πολύ παλιά, εδώ και χιλιάδες χρόνια, υπήρχαν άνθρωποι που αναζήτησαν την Απάντηση για την Ύπαρξη, την Ηθική, την Ζωή, Μέσα τους, στον Εσωτερικό Χώρο της Πραγματικής Εμπειρίας της Ύπαρξης κι όχι εξωτερικά, στην διανόηση (στην διανοητική δραστηριότητα και στην δραστηριότητα της μνήμης και της συσσωρευμένης ανθρώπινης γνώσης), ή στον κόσμο. Τέτοιοι άνθρωποι έμειναν στην ιστορία σαν Μεγάλοι Σοφοί, Μύστες, Ιδρυτές Θρησκειών, Θεάνθρωποι, κλπ., σαν τον Ορφέα, τον Λάο Τσε, τον Βούδα ή τον Ιησού. Και κάποιοι άλλοι άνθρωποι μπόρεσαν να τους ακολουθήσουν και κάποιοι κατάλαβαν και κάποιοι όχι. Αργά ή γρήγορα όμως όλα τα Θρησκευτικά Κινήματα που Δείχνουν την Αλήθεια, την Πραγματική Ζωή, το Άχρονο της Ανθρώπινης Ύπαρξης, πέρα από τον εξωτερικό κόσμο, ξεπέφτουν σε απλή διανοητική γνώση, περιγραφές, διδασκαλίες, θεολογίες, εξωτερικές λατρείες και ιεροπραξίες, χωρίς το περιεχόμενο του βιώματος, μια παράδοση θρησκείας, κοινωνικός θεσμός και ένα μη-λειτουργικό πράγμα. Δυστυχώς οι άνθρωποι της διανόησης απολιθώνουν με την σκέψη τους ό,τι ζωντανό αγγίζουν. Κι όλες οι θρησκείες των ανθρώπων σήμερα δεν είναι παρά απολιθώματα της Αρχικής Εμπειρίας. Θα πρέπει κάποιος να σπάσει την εξωτερική πέτρα της διανόησης για να βρει ίσως (κι αν μπορέσει) την καρδιά της ζωής να χτυπά κάπου στο βάθος, μια σπίθα ζωντανού πνεύματος που να μπορεί να φωτίσει την ζωή και να της δώσει ένα νόημα.

Η νοημοσύνη των ανθρώπων (για την οποία οι άνθρωποι περηφανεύονται) δεν φτάνει στο να δουν τι ακριβώς κάνουν, τι έχουν κάνει. Οι άνθρωποι έφτιαξαν πανεπιστήμια όπου μεταφέρουν την θεωρητική κυρίως γνώση τους στις επόμενες γενιές. Έχουν φτιάξει θεολογικές σχολές και θρησκειολογικά ιδρύματα κι άλλα ιδρύματα. Για να μιλούν για τι; Για την Πραγματικότητα; Για τον Θεό; Και τι διδάσκουν; Διδάσκουν πώς να έχουμε Άμεση Εμπειρία του Θεού; Πώς να έχουμε Άμεση Επαφή με την Πραγματικότητα; Δείτε τα προγράμματά τους. Διδάσκουν εκεί (πέρα από τις ανθρώπινες φλυαρίες περί παντός επιστητού) την Αληθινή Αυτογνωσία (της Ύπαρξης), τον Τρόπο να Βιώσουμε την Αληθινή Ουσία μας, τον Φωτισμό της Επίγνωσης και τον Ορθό Ηθικό Προσανατολισμό; Διδάσκουν την Πραγματική Ζωή; Όχι! Η Εσωτερική Εμπειρία (το Αρχικό Βίωμα όσων μίλησαν για την Αληθινή Θρησκεία) δεν διδάσκεται πρακτικά για να μπορέσουμε (εφόσον Βιώσουμε την Εσωτερική Πραγματικότητα) εκ των υστέρων να κατανοήσουμε και να «σχολιάσουμε», να «θεολογήσουμε» ορθά και να «φιλοσοφήσουμε» λογικά. Γίνεται απλά μια διανοητική αναφορά ή ένας διανοητικός σχολιασμός της «μυστικής εμπειρίας»  και μετά ασχολούνται με τις αγαπημένες τους νοητικές συλλήψεις. Σαν τα μικρά παιδάκια που παίζουν με τα τουβλάκια τους. Όλα όσα διδάσκουν είναι μόνο διανοητικές πληροφορίες. Αλλά οι διανοητικές πληροφορίες για την Αλήθεια, για την Ζωή, δεν είναι ούτε η Αλήθεια, ούτε η Ζωή, όπως το λήμμα για την τροφή στην εγκυκλοπαίδεια δεν είναι τροφή. Είναι αυτό επιστήμη; Κι όμως οι άνθρωποι έχουν το θράσος να ονομάζουν επιστήμη αυτή την παιδιάστικη ενασχόλησή τους με τα «ιερά» πράγματα.

Αν λοιπόν στα πιο υψηλά στρώματα της διανόησης, στα πανεπιστήμια, επικρατεί μεσαίωνας και σκοταδισμός (κυριολεκτικά) – τουλάχιστον στις σχολές που αναφερθήκαμε (κι όχι στις πανεπιστημιακές σχολές που ασχολούνται με πρακτικά αντικείμενα), μπορείτε να συλλογιστείτε τι (πολύ χειρότερο) συμβαίνει στην υπόλοιπη κοινωνία; στην υπόλοιπη εκπαίδευση; Τι ακριβώς διδάσκουν τους ανθρώπους αυτοί που είναι υπεύθυνοι για την ζωή, την κοινωνία, τον πολιτισμό; Τι είδους εκπαίδευση παρέχουν στους νέους ανθρώπους; Καθώς ολόκληρη η διανόηση των ανθρώπων (σαν λειτουργία και δραστηριότητα και αποτέλεσμα) κι ο πολιτισμός τους στερούνται «εσωτερικού περιεχομένου» και «σωστής αναφοράς» στην Πραγματική Εσωτερική Ύπαρξη, στην Αληθινή Ουσία του Ανθρώπου κι είναι εξολοκλήρου προσανατολισμένα προς τον εξωτερικό κόσμο, καλλιεργούν την διανόηση, δίνουν απαντήσεις (για την ύπαρξη, τον κόσμο, ην ζωή, την κοινωνία, τον άνθρωπο, κλπ.) με πληροφορίες, διαμορφώνουν πεποιθήσεις, υποβάλλουν συμπεριφορές και ήθη και χειραγωγούν την πρακτική ζωή «όπως» νομίζουν (στην πραγματικότητα τελείως τυφλά). Το αποτέλεσμα είναι ότι, αιώνες τώρα, οι νέοι άνθρωποι εκπαιδεύονται χωρίς «στέρεες βάσεις για την ύπαρξή τους» και τον «αληθινό σκοπό της ζωής», απλά και μόνο σε μια ειδική θεωρητική (δηλαδή διανοητική) γνώση ή μια ειδική πρακτική επιστήμη και βγαίνουν από τα πανεπιστήμια πνευματικά τυφλοί, ψυχολογικά ανάπηροι κι ανθρωπολογικά ατελείς κι αντικοινωνικοί. Τι αξία έχουν τα πανεπιστημιακά πτυχία όταν δεν μπορούν να σε κάνουν ολοκληρωμένο άνθρωπο αλλά σε προετοιμάζουν μόνο για να είσαι ένας ειδικευμένος εργάτης στο σύστημα, δίνοντάς σου ένα εφόδιο ή ένα χαρτί για να προσληφθείς σε κάποια εργασία; Οι 99 στους εκατό μορφωμένους ανθρώπους στην πραγματικότητα είναι «διαμορφωμένα» (για να μην πούμε «παραμορφωμένα») ζώα, χωρίς στοιχειώδη πνευματική ύπαρξη, χωρίς στοιχειωδώς υγιή ψυχολογική παρουσία και χωρίς στοιχειώδη κοινωνική συμπεριφορά. Είμαστε δραματικοί; Ή υπερβολικοί; Μα κι εμείς σε αυτή την κοινωνία ζούμε και αντιλαμβανόμαστε συνεχώς τι συμβαίνει γύρω μας. Εσείς αντιλαμβάνεστε τι συμβαίνει στον κόσμο, στο πλανήτη, στα έθνη, στις γειτονιές, στα σπίτια σας, στις σχέσεις σας, μέσα σας; Μέσα σας; Είστε ολοκληρωμένοι κι ευτυχισμένοι; Αν Ναι, καλό δρόμο! Αν όχι, αναρωτιέστε γιατί; Τελικά τι κάνουμε; Ερχόμαστε στη ζωή, εκπαιδευόμαστε άθλια από την κοινωνία, εκπαιδεύουμε άθλια τα παιδιά μας, ζούμε μέσα στην σύγχυση όλοι, την διαμάχη, την δυστυχία. Γιατί το κάνουμε αυτό στον εαυτό μας, στους άλλους, στα παιδιά μας; Τελικά, μήπως πρέπει να ξεκινήσουμε να ασχολούμαστε σοβαρά με το ανθρώπινο πρόβλημά μας; Να βρούμε ην αληθινή γνώση, τον αληθινό σκοπό ης ζωής, να ολοκληρωθούμε σαν άνθρωποι και να μεταδώσουμε στα παιδιά που έρχονται στην ζωή την σοφία της εμπειρίας μας; Μέχρι σήμερα αυτό που μεταδίδουμε στις νέες γενιές είναι σύγχυση σύγκρουση και τελικά δυστυχία. Όλη η ανθρώπινη γνώση, όλη η ανθρώπινη μόρφωση κι όλες οι εκπαιδευτικές δραστηριότητές μας είναι άστοχες, για να μην πούμε «καταστροφικές» για τον άνθρωπο και το μέλλον της ζωής στον πλανήτη. Καιρός να τα «αλλάξουμε» όλα αυτά. Ή μήπως είναι ακόμα νωρίς; Η κοινωνία «κοιμάται» ακόμα.

Τελικά, Πως πρέπει να ψάξει κάποιος για να Βρει ην Αλήθεια; Ή για να το πούμε αλλιώς, Ποια πρέπει να είναι η Πραγματική Εκπαίδευση του Ανθρώπου; Αλλά ποιος μπορεί να απαντήσει σε αυτό το ερώτημα; Μπορούν οι διανοούμενοι να μιλήσουν  για την Φιλοσοφία της Παιδείας; Ή για την Φιλοσοφία της Ζωής γενικότερα; Άνθρωποι ανολοκλήρωτοι, χωρίς Εσωτερικό Πνευματικό Περιεχόμενο, χωρίς Αληθινή Ψυχική Παρουσία, με μόνο εφόδιο τις διανοητικές γνώσεις τους και τις διανοητικές δυνάμεις τους μπορούν να μας βγάλουν από το λαβύρινθο της ζωής που έχουμε φτιάξει; Ας είμαστε λίγο σοβαροί, αλλιώς ας πάμε καμιά βόλτα, να πιούμε καφέ! Πως είναι δυνατόν, Χωρίς Εσωτερική Εμπειρία της Ύπαρξής τους, Χωρίς «Αίσθηση» του Εσωτερικού Χώρου και της Αληθινής Ουσίας του Ανθρώπου, άνθρωποι που απλά έχουν φορτώσει την μνήμη τους με πληροφορίες κι έχουν γεμίσει τα συρτάρια του γραφείου τους με μεταπτυχιακά μια ανάπηρης εκπαίδευσης, να απαντήσουν στο πρόβλημα; Τι λύση μπορούν να δώσουν; Πως πρέπει λοιπόν να εκπαιδεύεται ο άνθρωπος; Και τι είδους Γνώση ή Εμπειρία πρέπει να «Πραγματοποιεί», σαν Κατανόηση που θα Φωτίσει τους Προσανατολισμούς και την Δράση του; Δυστυχώς η Εκπαίδευση των ανθρώπων βρίσκεται στα χέρια των αμαθών και των ανόητων που διαιωνίζουν μια άρρωστη κατάσταση. Η Αληθινή Εκπαίδευση του Ανθρώπου είναι έξω και πέρα από όλα αυτά, έξω από τα σχολεία των ανθρώπων.

Η Οδός της Γνώσης, η Ατραπός της Αληθινής Γνώσης, είναι η Αυτογνωσία ή αλλιώς η Άμεση Επαφή με την Αληθινή Ουσία μας, Μέσα μας, στον Εσωτερικό Χώρο της Πραγματικότητας, πέρα από τον εξωτερικό φανταστικό χώρο της διανόησης, στην Άμεση Εμπειρία Αυτού που Είμαστε Πραγματικά. Με αυτή την έννοια πρέπει να γίνεται κατανοητό το Αρχαίο Δελφικό Παράγγελμα (είτε το αποδώσουμε στον Χείλωνα, είτε στον Πλάτωνα) «Γνώθι Σαυτόν» κι όχι σαν απλή διανοητική σύλληψη των εμπειρικών επικαθημάτων μας, των «διαμορφώσεων» που έχουμε υποστεί και των εμπειρικών βιωμάτων της εξωτερικής ζωής. Η Απελευθέρωση από την εξωτερική δραστηριότητα (της διανόησης και της φαντασίας, των άστοχων προσανατολισμών και της αποχαύνωσης ή της πλήρους απορρόφησης ή δέσμευσης στην εξωτερική ζωή των αισθήσεων) κι η Ταυτόχρονη Μετατόπισή μας στον Εσωτερικό Χώρο του Είναι (δηλαδή από τον Επιφανειακό Φλοιό του Εγκεφάλου, στον Βασικό Εσωτερικό Εγκέφαλο) δεν είναι μια εσωτερική ανοησία, η μια μυστικιστική φαντασία ή ένας τυφλός υποκειμενισμός (κι ούτε βεβαίως μια ανθρωπολογική οπισθοχώρηση σε προηγούμενο στάδιο της εξέλιξής μας – δεν είμαστε τόσο ηλίθιοι να θέλουμε να ξαναγίνουμε ανθρωποειδή). Αντίθετα είναι μια Αποκατάσταση της Αληθινής Ανθρώπινης Φύσης μας και μια Μετατόπιση στο Πραγματικό Κέντρο της Ύπαρξης και της Ανθρώπινης Παρουσίας μας στην Ζωή, έτσι ώστε από αυτή την Φυσική Στρατηγική Θέση να χρησιμοποιήσουμε στο έπακρο τις διανοητικές και τις άλλες δυνάμεις μας, σαν εργαλεία γνώσης και δράσης για το δικό μας καλό και για το παγκόσμιο καλό. Αν εμείς οι ίδιοι δεν ολοκληρωθούμε σαν άνθρωποι πως μπορούμε να φτιάξουμε κοινωνία με τους άλλους ανθρώπους (που έχουν κι αυτοί επίσης την ίδια υποχρέωση να ολοκληρωθούν σαν άνθρωποι); Ανολοκλήρωτα όντα, ατελή εγώ ή διαμορφωμένες προσωπικότητες δεν φτιάχνουν κοινωνία, φτιάχνουν «ζούγκλα». Αυτό ακριβώς βλέπουμε στον πλανήτη των ανθρώπων, μια «ζούγκλα». Δεν είμαστε υπερβολικοί, το επιβεβαιώνουν συνεχώς οι ειδήσεις των ανθρώπων στα μέσα επικοινωνίας τους.

Αυτή η Απελευθέρωση και Ταυτόχρονη Μετατόπισή μας προς ένα Σταθερό Εσωτερικό Κέντρο Ύπαρξης για την οποία μιλάμε είναι στην πραγματικότητα η υπέρβαση ενός στείρου υποκειμενισμού (που διαχωρίζει το εγώ από τον κόσμο) κι η Βίωση μιας Αντικειμενικής Ύπαρξης που Βιώνει κι Αναγνωρίζει την Ενότητα των Πάντων. Αν και στην Εσωτερική Παράδοση, στην Παράδοση των Θρησκευτικών Κινημάτων (όχι των θρησκευμάτων), αυτός ο Τρόπος Ζωής, επειδή ακριβώς προϋποθέτει την απόσυρση από την εξωτερική δραστηριότητα (και τον εξωτερικό κόσμο) και την Βίωση Εσωτερικών Καταστάσεων της Ύπαρξης, χαρακτηρίζεται Εσωτερικός ή Μυστικός ή Θρησκευτικός, στην πραγματικότητα είναι απλά ο μόνος, από ανθρωπολογική άποψη, Ορθός, Πλήρης και Λογικά Αποδεκτός Τρόπος Ζωής. Αποσυρόμαστε Προσωρινά από της Εξωτερική Δραστηριότητα για να Βρούμε το Εσωτερικό Κέντρο Ισορροπίας της Ύπαρξής μας και με το Φως Αυτής της Κατανόησης να Επανέλθουμε στην Ζωή, Διαφωτίζοντας την Διανόηση, τον Προσανατολισμό και την Δράση μας στο κόσμο. Μεταφέρουμε Ουσιαστικά το Εσωτερικό Φως της Εμπειρίας της Ύπαρξης, έξω, στο σώμα, στη ζωή, στο κόσμο. Και με αυτή την έννοια γινόμαστε Αληθινοί Άνθρωποι, Σοφοί και Θεοφόροι. Και με αυτή την έννοια το σώμα γίνεται Αληθινός Ναός του Πνεύματος, ο Μόνος Αληθινός Ναός που μπορεί να Κατοικήσει ο Θεός, γιατί ο Θεός είναι Θεός Ζώντων και δεν κατοικεί σε χειροποίητους πέτρινους ναούς, ούτε είναι Παρών στις ανθρώπινες τελετουργικές ανοησίες.

Η Αληθινή Γνώση μπορεί να Θεμελιωθεί μόνο στην Πραγματική, Φυσική κι Έμπρακτη Αυτογνωσία. Αν δεν Γνωρίζουμε «Αυτό που Είμαστε» δεν μπορούμε να θεμελιώσουμε καμία άλλη γνώση. Χωρίς Αληθινή Αυτογνωσία οποιαδήποτε άλλη γνώση, διανοητική σύλληψη ή πληροφόρηση είναι χωρίς εσωτερικό περιεχόμενο, χωρίς προσανατολισμό και χωρίς ωφέλιμο αποτέλεσμα – μια τυφλή γνώση που δεν μας οδηγεί πουθενά. Θα πρέπει συνεπώς, αν πραγματικά θέλουμε να απαντήσουμε στο ένα και μοναδικό πρόβλημα της ζωής («τι νόημα έχει η ζωή») να ξεκινήσουμε άμεσα, εδώ, τώρα, από αυτό που είναι κοντά μας, από την Αληθινή Ουσία Μέσα μας. Γιατί, τελικά, μονάχα Μέσα μας θα Βρούμε την Αλήθεια, με την Κατανόηση όσων συμβαίνουν πραγματικά και με την διεύρυνση της επίγνωσής μας στον Εσωτερικό Χώρο του Είναι.

Αδελφοί! Μην ψάχνετε μάταια αλλού. Ούτε έξω, ούτε σε βιβλία, ούτε σε πληροφορίες, ούτε καν σε όσα λέμε και γράφουμε εδώ. Όπως είπε ο Ιησούς « Η Βασιλεία των Ουρανών Είναι Μέσα μας». Κοιτάξτε! Και Ιδού! Η Βασιλεία των Ουρανών!


~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

TAOΪSM / "Tao Te Ching" Commentaries

TAOΪSM / "Tao Te Ching" Commentaries
Chapter 19. The Sacred Return: A Mystical Journey to the Primordial Root
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

BUDDHISM /"Dammapada" Commentaries

BUDDHISM /"Dammapada" Commentaries
Chapter 19. The Just
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

VEDANTA / "Viveka Chudamani, by Adi Sankaracharya" Commentaries

VEDANTA / "Viveka Chudamani, by Adi Sankaracharya" Commentaries
5. The Foundational Virtues on the Path to Brahman
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

jKRISHNAMURTI / "The Only Revolution" Commentaries

jKRISHNAMURTI / "The Only Revolution" Commentaries
California: 4. The Mystery Beyond Memory: A Journey Into Timeless Meditation
Monday, 16 February, 2026

4. The Mystery Beyond Memory: A Journey Into Timeless Meditation

 

(Meditation Without Memory, Possession, or Past)

 

The Sanctity of Darkness

 

In the great rhythm of existence, there is a sacred alternation that few truly comprehend. The seeker walks through daylight hours with eyes wide open, observing the endless procession of phenomena that parade before consciousness. Yet it is in the darkness, in the blessed surrender of sleep, that the deepest mysteries make themselves known. For the one who has learned to watch—truly watch—the movements of life with unwavering attention, the night becomes not an absence but a presence, not a void but a vessel.

 

Sleep, in its purest form, is not merely rest for the weary body. It is a threshold, a portal through which the soul may pass into territories unknown to the waking mind. When the daylight consciousness has been vigilant, when awareness has moved like a clear stream through the hours of activity, then something miraculous occurs as darkness falls. The mind does not collapse into unconsciousness but rather awakens into a different order of being altogether.

 

This awakening comes unbidden, like grace itself. No amount of striving can produce it, no technique can guarantee its arrival. It emerges from depths that have no name, rising from the stillness that lies beneath all thought, all memory, all the accumulated knowledge of a lifetime. It is meditation in its most authentic form—not the meditation of practice and discipline, though these have their place, but meditation as a gift, as benediction, as the spontaneous flowering of a consciousness that has been prepared without knowing it was being prepared.

 

The Enchantment That Cannot Be Summoned

 

There exists an enchantment that no human imagination can conjure, no flight of fancy can approximate. It belongs to a different order of reality entirely, one that exists outside the boundaries of thought, beyond the territories mapped by memory and expectation. This is the enchantment of true meditation, and it comes into being only when all invitations have ceased, when the mind has finally exhausted its endless efforts to capture, to hold, to possess.

 

The consciousness that has learned to be tranquil—not through suppression but through understanding, not through force but through clarity—becomes a silent witness to its own depths. And from somewhere beyond these depths, from a realm that is neither within consciousness nor separate from it, the mystery descends. It does not enter the mind; rather, the mind discovers itself already immersed in it, like a fish suddenly aware of the ocean.

 

This mystery dwells in a space that thought cannot reach. Thought, with all its brilliant capacity for analysis and categorization, finds itself powerless here. It is like trying to catch the wind in a net, trying to bottle starlight, trying to measure the infinite with finite instruments. The periphery of thought marks the boundary of the known world, but meditation lives in the vast unknown beyond those boundaries—not as an idea about the unknown, but as direct encounter with it.

 

The Impossibility of Remembrance

 

Here lies one of the great paradoxes of spiritual experience: that which is most profound leaves no trace in memory. Memory belongs to time, to the sequential unfolding of moments in which the past can be distinguished from the present. But meditation, in its deepest sense, belongs to the timeless. It cannot be stored, cannot be archived in the mind's vast library of experiences.

 

When one tries to remember meditation—to recall its qualities, to compare this experience with that one, to build a treasury of spiritual moments—the very act of remembering destroys the living reality. Remembrance is always a resurrection of what has died, an attempt to bring back to life something that has already passed into the realm of the finished, the completed, the gone. It is like pressing flowers in a book and calling them gardens.

 

True meditation is not a resurrection. It does not arise from the past, does not depend on accumulated experience or spiritual credentials. It comes from fullness—the fullness of the heart that has learned to be simple, to be present, to be available to the moment without the burden of yesterday. This fullness has nothing to do with intellectual capacity or the brightness of the analytical mind. One may be brilliant in thought and impoverished in meditation; one may be simple in intellect and rich beyond measure in spiritual depth.

 

The Blessing of Eternal Newness

 

For those who are blessed—and it is truly a blessing, not an achievement—meditation may arrive night after night, like a faithful friend who needs no announcement of arrival. Yet each visitation is utterly new. Not new in the sense that it differs from what came before, for such comparison would already introduce the old into the new. Rather, it is new in a way that has no relationship to the old at all. It is newness without precedent, without reference point, without the shadow of memory lurking in the background.

 

This newness expresses itself in infinite diversity. Each encounter with the mystery reveals different facets, different qualities, different depths. Yet within this ceaseless change lies something changeless—not the changelessness of stagnation, but the unchanging ground from which all authentic change emerges. It is change that does not accumulate, transformation that leaves no trace, movement that returns always to stillness.

 

To witness this is to stand before the great mystery of existence itself: that life can be simultaneously eternal and ever-fresh, that the divine presence can be both unchanging and infinitely creative, that the soul can experience something again and again and yet find it each time as if for the first time.

 

The Sacred Art of Sleep

 

Sleep itself becomes transformed when consciousness has learned the art of watchfulness. Not the sleep of exhaustion, when the body simply collapses under the weight of fatigue. Not the sleep induced by chemicals or substances that force the mind into unconsciousness. Not even the sleep that follows physical satisfaction, the heavy slumber of contentment. These forms of sleep are escapes, small deaths, temporary absences from awareness.

 

The sleep that serves meditation is different in kind. It is light as air, quick as intuition, delicate as the first breath of dawn. The body that enters this sleep is a sensitive instrument, finely tuned through the day's alertness. When awareness has moved through waking hours with precision and care, the body absorbs this quality. It becomes responsive rather than dull, alive rather than merely functional, capable of that exquisite sensitivity that allows the deepest mysteries to make themselves known.

 

This sensitivity is not cultivated through ascetic practices or harsh disciplines. It arises naturally from alertness itself—from the simple act of being present to life as it unfolds. When one watches the movements of thought, the arising of emotion, the interplay of desire and resistance, the body learns a different way of being. It relaxes not into torpor but into readiness, like a deer in a forest, simultaneously at ease and completely aware.

 

The Infinite Depths

 

Sometimes the meditation that comes in the night is light, barely perceptible—a whisper of presence, a subtle shift in the quality of consciousness, gentle as a breeze that moves through leaves so softly one can hardly be certain it was there at all. At such times, the mystery touches the soul with extraordinary delicacy, like the brush of a butterfly's wing against skin, leaving behind not an impression but a sense of having been blessed by something too subtle for words.

 

At other times, the depth is beyond all measure. The soul finds itself plunging into abysses that have no bottom, or rather, whose bottom is infinity itself. These are the moments when all concepts of depth and height, of inner and outer, of self and other dissolve completely. The individual consciousness discovers itself to be a drop that contains the ocean, a single point that encompasses all space, a momentary existence that touches eternity.

 

Such experiences cannot be compared, cannot be ranked on any scale of spiritual achievement. The light touch and the infinite depth are equally sacred, equally complete in themselves. To prefer one over the other, to desire the profound over the subtle or the gentle over the overwhelming, is already to miss the point. Each manifestation of the mystery is perfect as it is, complete in its own right, requiring nothing beyond itself.

 

The Danger of Possession

 

Here lies the great danger that awaits every seeker: the temptation to possess. The mind, by its very nature, wants to grasp, to hold, to accumulate. It wants to build a treasury of experiences, to say "I have meditated deeply" or "I have touched the infinite." This possessiveness, subtle as it is, destroys the very thing it seeks to preserve.

 

When the mind holds a spiritual experience as a remembrance, when it indulges in the memory of ecstasy, when it returns again and again to savor what once was, the living stream of meditation comes to an end. What remains is only a corpse, a dead thing that the mind keeps wrapped in the grave-clothes of memory, occasionally taking it out to examine and admire. But the living mystery has departed, leaving only its shadow.

 

The quality of possessiveness must be recognized for what it is: a barrier to the sacred, a wall between the seeker and the sought, a veil that obscures the very thing one most deeply desires. This does not mean one should try forcefully to become non-possessive, for such effort is itself a subtle form of possession. Rather, one must see clearly the mechanism of possession, must understand how the mind operates, how it grasps and clings and tries to make permanent what is by nature impermanent.

 

The Rootless Mystery

 

Meditation, in its truest sense, has no root. It is not grounded in any system of thought, does not grow from any seed of practice or technique. It has no substance that the mind can hold, no form that can be grasped, no essence that can be captured in words or concepts. It is like wind—present and powerful, yet without solidity. Like space—all-encompassing, yet empty of content. Like light—revealing everything, yet itself invisible.

 

This rootlessness is not a deficiency but the very nature of the mystery itself. Because it has no root, it cannot be cultivated in any ordinary sense. Because it has no substance, it cannot be possessed or stored. Because it belongs to the realm beyond thought, it cannot be understood through analysis or study.

 

Yet this does not mean meditation is unreachable or impossibly distant. On the contrary, it is closer than breath, more intimate than thought, more present than the sense of self. It is always already here, always already available. What is required is not the addition of something new but the removal of what obscures: the constant churning of thought, the grasping of desire, the weight of memory, the burden of the accumulated past.

 

The Eternal Present

 

In the end, what reveals itself to the one who has learned to be still is the simple, extraordinary fact of presence itself. Not presence as opposed to absence, not presence as one half of a duality, but presence as the ground of all experience—the unchanging awareness within which all change occurs, the silent witness that observes the entire drama of existence without ever being touched by it.

 

This presence has no history. It was not born and cannot die. It does not accumulate experiences or grow in wisdom or develop over time. It simply is, eternally and completely, the same yesterday, today, and forever. Yet within this changeless presence, all change becomes possible. Within this eternal now, all of time unfolds. Within this stillness, all movement arises.

 

To rest in this presence is to discover what one has always been, to come home to a place one never truly left, to awaken from a dream one never quite believed. It is the end of seeking and the beginning of simply being. It is meditation without meditation, awareness without an aware one, presence without anyone being present.

 

The Sacred Invitation

 

The mystery extends an invitation to every human soul—not an invitation that requires acceptance or rejection, for such choice already implies separation, but an invitation that is always already accepted by virtue of one's very existence. The question is not whether one will respond to this invitation but whether one will recognize that the response is already happening, has always been happening, in every breath, in every moment of awareness, in every fleeting instant of being.

 

To live with this recognition is to walk through the world as both pilgrim and destination, as both seeker and sought, as both question and answer. It is to discover that the sacred is not separate from the ordinary, that transcendence is not opposed to immanence, that the infinite dwells in every finite moment.

 

This is the gift of meditation without memory, the blessing of experience without possession, the grace of presence without past. It asks nothing of us except that we be what we already are, know what we already know, and rest in what has never left us. And in that simple rest, in that profound ease, the mystery reveals itself—not as something other than ourselves, but as our own deepest nature, always present, forever new, eternally complete.

 

4. Το Μυστήριο Πέρα από τη Μνήμη: Ένα Ταξίδι στο Διαχρονικό Διαλογισμό

 

(Διαλογισμός Χωρίς Μνήμη, Κατοχή ή Παρελθόν)

 

Η Ιερότητα του Σκότους

 

Στον μεγάλο ρυθμό της ύπαρξης, υπάρχει μια ιερή εναλλαγή που λίγοι κατανοούν πραγματικά. Ο αναζητητής περπατά στις ώρες της ημέρας με τα μάτια ορθάνοιχτα, παρατηρώντας την ατελείωτη παρέλαση των φαινομένων που παρελαύνουν μπροστά από τη συνείδηση. Ωστόσο, είναι στο σκότος, στην ευλογημένη παράδοση του ύπνου, που τα βαθύτερα μυστήρια αποκαλύπτονται. Για εκείνον που έχει μάθει να παρακολουθεί —πραγματικά να παρακολουθεί— τις κινήσεις της ζωής με αταλάντευτη προσοχή, η νύχτα γίνεται όχι απουσία αλλά παρουσία, όχι κενό αλλά δοχείο.

 

Ο ύπνος, στην καθαρότερη μορφή του, δεν είναι απλώς ανάπαυση για το κουρασμένο σώμα. Είναι ένα κατώφλι, μια πύλη από την οποία η ψυχή μπορεί να περάσει σε εδάφη άγνωστα στον ξύπνιο νου. Όταν η συνείδηση της ημέρας ήταν αφυπνισμένη, όταν η επίγνωση έχει κινηθεί σαν καθαρό ρυάκι μέσα στις ώρες της δραστηριότητας, τότε κάτι θαυμαστό συμβαίνει καθώς πέφτει το σκότος. Ο νους δεν καταρρέει στην ασυνειδησία, αλλά μάλλον ξυπνά σε μια διαφορετική τάξη ύπαρξης συνολικά.

 

Αυτό το ξύπνημα έρχεται απροσκάλεστο, σαν την ίδια τη χάρη. Καμία προσπάθεια δεν μπορεί να το παράγει, καμία τεχνική δεν μπορεί να εγγυηθεί την άφιξή του. Αναδύεται από βάθη που δεν έχουν όνομα, ανεβαίνοντας από την ακινησία που βρίσκεται κάτω από κάθε σκέψη, κάθε μνήμη, κάθε συσσωρευμένη γνώση μιας ζωής. Είναι ο διαλογισμός στην πιο αυθεντική του μορφή —όχι ο διαλογισμός της εξάσκησης και της πειθαρχίας, αν και αυτά έχουν τη θέση τους, αλλά ο διαλογισμός ως δώρο, ως ευλογία, ως το αυθόρμητο άνθισμα μιας συνείδησης που έχει προετοιμαστεί χωρίς να το γνωρίζει.

 

Η Μαγεία που Δεν Μπορεί να Επικληθεί

 

Υπάρχει μια μαγεία που καμία ανθρώπινη φαντασία δεν μπορεί να δημιουργήσει, καμία πτήση της φαντασίας δεν μπορεί να προσεγγίσει. Ανήκει σε μια διαφορετική τάξη πραγματικότητας εντελώς, μια τάξη που υπάρχει έξω από τα όρια της σκέψης, πέρα από τα εδάφη που έχουν χαρτογραφηθεί από τη μνήμη και την προσδοκία. Αυτή είναι η μαγεία του αληθινού διαλογισμού, και έρχεται στην ύπαρξη μόνο όταν όλες οι προσκλήσεις έχουν σταματήσει, όταν ο νους έχει επιτέλους εξαντλήσει τις ατελείωτες προσπάθειές του να συλλάβει, να κρατήσει, να κατέχει.

 

Η συνείδηση που έχει μάθει να είναι ήρεμη —όχι μέσω καταστολής αλλά μέσω κατανόησης, όχι μέσω βίας αλλά μέσω σαφήνειας— γίνεται ένας σιωπηλός μάρτυρας των ίδιων της των βαθών. Και από κάπου πέρα από αυτά τα βάθη, από ένα βασίλειο που δεν είναι ούτε μέσα στη συνείδηση ούτε ξεχωριστό από αυτήν, το μυστήριο κατεβαίνει. Δεν εισέρχεται στον νου· μάλλον, ο νους ανακαλύπτει τον εαυτό του ήδη βυθισμένο σε αυτό, σαν ένα ψάρι που ξαφνικά συνειδητοποιεί τον ωκεανό.

 

Αυτό το μυστήριο κατοικεί σε έναν χώρο που η σκέψη δεν μπορεί να φτάσει. Η σκέψη, με όλη της την λαμπρή ικανότητα για ανάλυση και κατηγοριοποίηση, βρίσκεται ανίσχυρη εδώ. Είναι σαν να προσπαθείς να πιάσεις τον άνεμο σε δίχτυ, να εμφιαλώσεις το φως των αστεριών, να μετρήσεις το άπειρο με πεπερασμένα όργανα. Η περιφέρεια της σκέψης σημαδεύει το όριο του γνωστού κόσμου, αλλά ο διαλογισμός ζει στο απέραντο άγνωστο πέρα από αυτά τα όρια —όχι ως ιδέα για το άγνωστο, αλλά ως άμεση συνάντηση με αυτό.

 

Η Αδυναμία της Ανάμνησης

 

Εδώ βρίσκεται μία από τις μεγάλες παραδοξότητες της πνευματικής εμπειρίας: αυτό που είναι το πιο βαθύ δεν αφήνει ίχνος στη μνήμη. Η μνήμη ανήκει στον χρόνο, στην αλληλουχία της ανάπτυξης των στιγμών όπου το παρελθόν μπορεί να διακριθεί από το παρόν. Αλλά ο διαλογισμός, στην βαθύτερη έννοιά του, ανήκει στο άχρονο. Δεν μπορεί να αποθηκευτεί, δεν μπορεί να αρχειοθετηθεί στη μεγάλη βιβλιοθήκη εμπειριών του νου.

 

Όταν κάποιος προσπαθεί να θυμηθεί τον διαλογισμό —να ανακαλέσει τις ιδιότητές του, να συγκρίνει αυτή την εμπειρία με εκείνη, να χτίσει έναν θησαυρό πνευματικών στιγμών— η ίδια η πράξη της ανάμνησης καταστρέφει την ζωντανή πραγματικότητα. Η ανάμνηση είναι πάντα μια ανάσταση αυτού που έχει πεθάνει, μια προσπάθεια να επαναφέρει στη ζωή κάτι που έχει ήδη περάσει στο βασίλειο του τετελεσμένου, του ολοκληρωμένου, του χαμένου. Είναι σαν να πιέζεις λουλούδια σε ένα βιβλίο και να τα αποκαλείς κήπους.

 

Ο αληθινός διαλογισμός δεν είναι ανάσταση. Δεν αναδύεται από το παρελθόν, δεν εξαρτάται από συσσωρευμένη εμπειρία ή πνευματικά διαπιστευτήρια. Έρχεται από την πληρότητα —την πληρότητα της καρδιάς που έχει μάθει να είναι απλή, να είναι παρούσα, να είναι διαθέσιμη στη στιγμή χωρίς το βάρος του χθες. Αυτή η πληρότητα δεν έχει καμία σχέση με την πνευματική ικανότητα ή τη λάμψη του αναλυτικού νου. Κάποιος μπορεί να είναι λαμπρός στη σκέψη και φτωχός στον διαλογισμό· κάποιος μπορεί να είναι απλός στον νου και πλούσιος πέρα από κάθε μέτρο σε πνευματικό βάθος.

 

Η Ευλογία της Αιώνιας Καινοτομίας

 

Για εκείνους που είναι ευλογημένοι —και είναι πραγματικά ευλογία, όχι επίτευγμα— ο διαλογισμός μπορεί να έρχεται νύχτα με νύχτα, σαν ένας πιστός φίλος που δεν χρειάζεται αναγγελία άφιξης. Ωστόσο, κάθε επίσκεψη είναι απόλυτα νέα. Όχι νέα με την έννοια ότι διαφέρει από αυτό που ήρθε πριν, γιατί τέτοια σύγκριση θα εισήγαγε ήδη το παλιό στο νέο. Μάλλον, είναι νέα με έναν τρόπο που δεν έχει καμία σχέση με το παλιό καθόλου. Είναι καινοτομία χωρίς προηγούμενο, χωρίς σημείο αναφοράς, χωρίς τη σκιά της μνήμης να παραμονεύει στο παρασκήνιο.

 

Αυτή η καινοτομία εκφράζεται σε άπειρη ποικιλία. Κάθε συνάντηση με το μυστήριο αποκαλύπτει διαφορετικές πλευρές, διαφορετικές ιδιότητες, διαφορετικά βάθη. Ωστόσο, μέσα σε αυτή την ασταμάτητη αλλαγή βρίσκεται κάτι αμετάβλητο —όχι η αμεταβλητότητα της στασιμότητας, αλλά το αμετάβλητο έδαφος από το οποίο αναδύεται κάθε αυθεντική αλλαγή. Είναι αλλαγή που δεν συσσωρεύεται, μεταμόρφωση που δεν αφήνει ίχνος, κίνηση που επιστρέφει πάντα στην ακινησία.

 

Το να το μαρτυρείς αυτό είναι να στέκεσαι μπροστά στο μεγάλο μυστήριο της ίδιας της ύπαρξης: ότι η ζωή μπορεί να είναι ταυτόχρονα αιώνια και πάντα φρέσκια, ότι η θεϊκή παρουσία μπορεί να είναι τόσο αμετάβλητη όσο και άπειρα δημιουργική, ότι η ψυχή μπορεί να βιώνει κάτι ξανά και ξανά και ωστόσο να το βρίσκει κάθε φορά σαν για πρώτη φορά.

 

Η Ιερή Τέχνη του Ύπνου

 

Ο ίδιος ο ύπνος μεταμορφώνεται όταν η συνείδηση έχει μάθει την τέχνη της επαγρύπνησης. Όχι ο ύπνος της εξάντλησης, όταν το σώμα απλώς καταρρέει κάτω από το βάρος της κούρασης. Όχι ο ύπνος που προκαλείται από χημικές ουσίες ή ουσίες που εξαναγκάζουν τον νου σε ασυνειδησία. Ούτε καν ο ύπνος που ακολουθεί τη φυσική ικανοποίηση, ο βαρύς ύπνος της ικανοποίησης. Αυτές οι μορφές ύπνου είναι αποδράσεις, μικροί θάνατοι, προσωρινές απουσίες από την επίγνωση.

 

Ο ύπνος που υπηρετεί τον διαλογισμό είναι διαφορετικός σε είδος. Είναι ελαφρύς σαν τον αέρα, γρήγορος σαν την διαίσθηση, λεπτός σαν την πρώτη ανάσα της αυγής. Το σώμα που εισέρχεται σε αυτόν τον ύπνο είναι ένα ευαίσθητο όργανο, λεπτά συντονισμένο μέσω της επαγρύπνησης της ημέρας. Όταν η επίγνωση έχει κινηθεί μέσα στις ώρες του ξύπνιου με ακρίβεια και φροντίδα, το σώμα απορροφά αυτή την ιδιότητα. Γίνεται ανταποκρινόμενο αντί για θαμπό, ζωντανό αντί για απλώς λειτουργικό, ικανό για εκείνη την εξαιρετική ευαισθησία που επιτρέπει στα βαθύτερα μυστήρια να αποκαλυφθούν.

 

Αυτή η ευαισθησία δεν καλλιεργείται μέσω ασκητικών πρακτικών ή σκληρών πειθαρχιών. Αναδύεται φυσικά από την ίδια την επαγρύπνηση —από την απλή πράξη του να είσαι παρών στη ζωή καθώς ξεδιπλώνεται. Όταν κάποιος παρακολουθεί τις κινήσεις της σκέψης, την ανάδυση του συναισθήματος, την αλληλεπίδραση της επιθυμίας και της αντίστασης, το σώμα μαθαίνει έναν διαφορετικό τρόπο ύπαρξης. Χαλαρώνει όχι σε νάρκη αλλά σε ετοιμότητα, σαν ένα ελάφι σε δάσος, ταυτόχρονα άνετο και πλήρως ενήμερο.

 

Τα Άπειρα Βάθη

 

Μερικές φορές ο διαλογισμός που έρχεται τη νύχτα είναι ελαφρύς, μετά βίας αντιληπτός —ένας ψίθυρος παρουσίας, μια λεπτή αλλαγή στην ποιότητα της συνείδησης, απαλός σαν αύρα που κινείται μέσα από φύλλα τόσο απαλά που δύσκολα μπορείς να είσαι σίγουρος ότι ήταν εκεί. Σε τέτοιες στιγμές, το μυστήριο αγγίζει την ψυχή με εξαιρετική λεπτότητα, σαν το άγγιγμα της φτερούγας πεταλούδας στο δέρμα, αφήνοντας πίσω όχι εντύπωση αλλά μια αίσθηση ότι ευλογήθηκες από κάτι πολύ λεπτό για λέξεις.

 

Άλλες φορές, το βάθος είναι πέρα από κάθε μέτρο. Η ψυχή βρίσκει τον εαυτό της να βουτά σε αβύσσους χωρίς πάτο, ή μάλλον, των οποίων ο πάτος είναι το άπειρο το ίδιο. Αυτές είναι οι στιγμές όταν όλες οι έννοιες βάθους και ύψους, εσωτερικού και εξωτερικού, εαυτού και άλλου διαλύονται εντελώς. Η ατομική συνείδηση ανακαλύπτει τον εαυτό της να είναι μια σταγόνα που περιέχει τον ωκεανό, ένα μόνο σημείο που περιλαμβάνει όλο τον χώρο, μια στιγμιαία ύπαρξη που αγγίζει την αιωνιότητα.

 

Τέτοιες εμπειρίες δεν μπορούν να συγκριθούν, δεν μπορούν να ταξινομηθούν σε καμία κλίμακα πνευματικού επιτεύγματος. Το ελαφρύ άγγιγμα και το άπειρο βάθος είναι εξίσου ιερά, εξίσου ολοκληρωμένα από μόνα τους. Το να προτιμάς το ένα από το άλλο, να επιθυμείς το βαθύ πάνω από το λεπτό ή το απαλό πάνω από το συντριπτικό, είναι ήδη να χάνεις το νόημα. Κάθε εκδήλωση του μυστηρίου είναι τέλεια όπως είναι, ολοκληρωμένη από μόνη της, χωρίς να απαιτεί τίποτα πέρα από τον εαυτό της.

 

Ο Κίνδυνος της Κατοχής

 

Εδώ βρίσκεται ο μεγάλος κίνδυνος που περιμένει κάθε αναζητητή: ο πειρασμός της κατοχής. Ο νους, από την ίδια του τη φύση, θέλει να αρπάξει, να κρατήσει, να συσσωρεύσει. Θέλει να χτίσει έναν θησαυρό εμπειριών, να πει «Έχω διαλογιστεί βαθιά» ή «Έχω αγγίξει το άπειρο». Αυτή η κατοχικότητα, όσο λεπτή και αν είναι, καταστρέφει το ίδιο το πράγμα που επιδιώκει να διατηρήσει.

 

Όταν ο νους κρατά μια πνευματική εμπειρία ως ανάμνηση, όταν επιδίδεται στη μνήμη της έκστασης, όταν επιστρέφει ξανά και ξανά να γευτεί αυτό που ήταν κάποτε, το ζωντανό ρεύμα του διαλογισμού τερματίζεται. Αυτό που μένει είναι μόνο ένα πτώμα, ένα νεκρό πράγμα που ο νους κρατά τυλιγμένο στα σάβανα της μνήμης, βγάζοντάς το περιστασιακά για να το εξετάσει και να το θαυμάσει. Αλλά το ζωντανό μυστήριο έχει φύγει, αφήνοντας μόνο τη σκιά του.

 

Η ιδιότητα της κατοχικότητας πρέπει να αναγνωριστεί για αυτό που είναι: ένα εμπόδιο στο ιερό, ένα τείχος μεταξύ του αναζητητή και του αναζητούμενου, ένα πέπλο που σκιάζει το ίδιο το πράγμα που κάποιος επιθυμεί πιο βαθιά. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να προσπαθήσει κανείς με δύναμη να γίνει μη κατοχικός, γιατί τέτοια προσπάθεια είναι η ίδια μια λεπτή μορφή κατοχής. Μάλλον, πρέπει να δει κανείς καθαρά τον μηχανισμό της κατοχής, να κατανοήσει πώς λειτουργεί ο νους, πώς αρπάζει και προσκολλάται και προσπαθεί να κάνει μόνιμο αυτό που από τη φύση του είναι παροδικό.

 

Το Μυστήριο Χωρίς Ρίζα

 

Ο διαλογισμός, στην αληθέστερη έννοιά του, δεν έχει ρίζα. Δεν είναι ριζωμένος σε κανένα σύστημα σκέψης, δεν μεγαλώνει από κανέναν σπόρο εξάσκησης ή τεχνικής. Δεν έχει ουσία που ο νους μπορεί να κρατήσει, καμία μορφή που μπορεί να αρπαχτεί, καμία ουσία που μπορεί να συλληφθεί σε λέξεις ή έννοιες. Είναι σαν τον άνεμο —παρών και ισχυρός, ωστόσο χωρίς στερεότητα. Σαν τον χώρο —περιεκτικός όλων, ωστόσο άδειος από περιεχόμενο. Σαν το φως —αποκαλύπτει τα πάντα, ωστόσο το ίδιο είναι αόρατο.

 

Αυτή η χωρίς ρίζα κατάσταση δεν είναι ελάττωμα αλλά η ίδια η φύση του μυστηρίου. Επειδή δεν έχει ρίζα, δεν μπορεί να καλλιεργηθεί με οποιονδήποτε συνηθισμένο τρόπο. Επειδή δεν έχει ουσία, δεν μπορεί να κατεχθεί ή να αποθηκευτεί. Επειδή ανήκει στο βασίλειο πέρα από τη σκέψη, δεν μπορεί να κατανοηθεί μέσω ανάλυσης ή μελέτης.

 

Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι ο διαλογισμός είναι απρόσιτος ή αδύνατα μακρινός. Αντίθετα, είναι πιο κοντά από την αναπνοή, πιο οικείος από τη σκέψη, πιο παρών από την αίσθηση του εαυτού. Είναι πάντα ήδη εδώ, πάντα ήδη διαθέσιμος. Αυτό που απαιτείται δεν είναι η προσθήκη κάτι νέου αλλά η αφαίρεση αυτού που σκιάζει: την συνεχή αναταραχή της σκέψης, την αρπαγή της επιθυμίας, το βάρος της μνήμης, το φορτίο του συσσωρευμένου παρελθόντος.

 

Το Αιώνιο Παρόν

 

Στο τέλος, αυτό που αποκαλύπτεται σε εκείνον που έχει μάθει να είναι ακίνητος είναι το απλό, εξαιρετικό γεγονός της παρουσίας της ίδιας. Όχι παρουσία σε αντίθεση με απουσία, όχι παρουσία ως το ένα μισό μιας δυϊκότητας, αλλά παρουσία ως το έδαφος όλης της εμπειρίας —η αμετάβλητη επίγνωση μέσα στην οποία συμβαίνει όλη η αλλαγή, ο σιωπηλός μάρτυρας που παρατηρεί ολόκληρο το δράμα της ύπαρξης χωρίς ποτέ να αγγίζεται από αυτό.

 

Αυτή η παρουσία δεν έχει ιστορία. Δεν γεννήθηκε και δεν μπορεί να πεθάνει. Δεν συσσωρεύει εμπειρίες ούτε μεγαλώνει σε σοφία ούτε εξελίσσεται με τον χρόνο. Απλώς είναι, αιώνια και ολοκληρωμένα, η ίδια χθες, σήμερα και για πάντα. Ωστόσο, μέσα σε αυτή την αμετάβλητη παρουσία, όλη η αλλαγή γίνεται δυνατή. Μέσα σε αυτό το αιώνιο τώρα, όλος ο χρόνος ξεδιπλώνεται. Μέσα σε αυτή την ακινησία, όλη η κίνηση αναδύεται.

 

Το να αναπαύεσαι σε αυτή την παρουσία είναι να ανακαλύπτεις αυτό που πάντα ήσουν, να επιστρέφεις σπίτι σε έναν τόπο που ποτέ πραγματικά δεν άφησες, να ξυπνάς από ένα όνειρο που ποτέ δεν πίστεψες πλήρως. Είναι το τέλος της αναζήτησης και η αρχή του απλού είναι. Είναι διαλογισμός χωρίς διαλογισμό, επίγνωση χωρίς κάποιον που γνωρίζει, παρουσία χωρίς κάποιον να είναι παρών.

 

Η Ιερή Πρόσκληση

 

Το μυστήριο επεκτείνει μια πρόσκληση σε κάθε ανθρώπινη ψυχή —όχι μια πρόσκληση που απαιτεί αποδοχή ή απόρριψη, γιατί τέτοια επιλογή ήδη υπονοεί διαχωρισμό, αλλά μια πρόσκληση που είναι πάντα ήδη αποδεκτή λόγω της ίδιας της ύπαρξης κάποιου. Το ερώτημα δεν είναι αν κάποιος θα ανταποκριθεί σε αυτή την πρόσκληση αλλά αν θα αναγνωρίσει ότι η ανταπόκριση ήδη συμβαίνει, πάντα συνέβαινε, σε κάθε αναπνοή, σε κάθε στιγμή επίγνωσης, σε κάθε φευγαλέα στιγμή του είναι.

 

Το να ζει κανείς με αυτή την αναγνώριση είναι να περπατά στον κόσμο ως ταυτόχρονα προσκυνητής και προορισμός, ως ταυτόχρονα αναζητητής και αναζητούμενος, ως ταυτόχρονα ερώτηση και απάντηση. Είναι να ανακαλύπτει ότι το ιερό δεν είναι ξεχωριστό από το συνηθισμένο, ότι η υπέρβαση δεν αντιτίθεται στην εμμένεια, ότι το άπειρο κατοικεί σε κάθε πεπερασμένη στιγμή.

 

Αυτό είναι το δώρο του διαλογισμού χωρίς μνήμη, η ευλογία της εμπειρίας χωρίς κατοχή, η χάρη της παρουσίας χωρίς παρελθόν. Δεν ζητά τίποτα από εμάς εκτός από το να είμαστε αυτό που ήδη είμαστε, να γνωρίζουμε αυτό που ήδη γνωρίζουμε, και να αναπαυόμαστε σε αυτό που ποτέ δεν μας άφησε. Και σε αυτή την απλή ανάπαυση, σε αυτή την βαθιά ευκολία, το μυστήριο αποκαλύπτεται —όχι ως κάτι άλλο από εμάς, αλλά ως η βαθύτερη φύση μας, πάντα παρούσα, για πάντα νέα, αιώνια ολοκληρωμένη.


 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

RELIGION / Religions Commentaries

RELIGION / Religions Commentaries
18. The Luminous Path: A Journey Toward the Absolute
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Quotes

Constantinos’s quotes


"A "Soul" that out of ignorance keeps making mistakes is like a wounded bird with helpless wings that cannot fly high in the sky."— Constantinos Prokopiou

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Copyright

Copyright © Esoterism Academy 2010-2026. All Rights Reserved .

Intellectual property rights


The entire content of our website, including, but not limited to, texts, news, graphics, photographs, diagrams, illustrations, services provided and generally any kind of files, is subject to intellectual property (copyright) and is governed by the national and international provisions on Intellectual Property, with the exception of the expressly recognized rights of third parties.
Therefore, it is expressly prohibited to reproduce, republish, copy, store, sell, transmit, distribute, publish, perform, "download", translate, modify in any way, in part or in summary, without the express prior written consent of the Foundation. It is known that in case the Foundation consents, the applicant is obliged to explicitly refer via links (hyperlinks) to the relevant content of the Foundation's website. This obligation of the applicant exists even if it is not explicitly stated in the written consent of the Foundation.
Exceptionally, it is permitted to individually store and copy parts of the content on a simple personal computer for strictly personal use (private study or research, educational purposes), without the intention of commercial or other exploitation and always under the condition of indicating the source of its origin, without this in any way implies a grant of intellectual property rights.
It is also permitted to republish material for purposes of promoting the events and activities of the Foundation, provided that the source is mentioned and that no intellectual property rights are infringed, no trademarks are modified, altered or deleted.
Everything else that is included on the electronic pages of our website and constitutes registered trademarks and intellectual property products of third parties is their own sphere of responsibility and has nothing to do with the website of the Foundation.

Δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας

Το σύνολο του περιεχομένου του Δικτυακού μας τόπου, συμπεριλαμβανομένων, ενδεικτικά αλλά όχι περιοριστικά, των κειμένων, ειδήσεων, γραφικών, φωτογραφιών, σχεδιαγραμμάτων, απεικονίσεων, παρεχόμενων υπηρεσιών και γενικά κάθε είδους αρχείων, αποτελεί αντικείμενο πνευματικής ιδιοκτησίας (copyright) και διέπεται από τις εθνικές και διεθνείς διατάξεις περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας, με εξαίρεση τα ρητώς αναγνωρισμένα δικαιώματα τρίτων.

Συνεπώς, απαγορεύεται ρητά η αναπαραγωγή, αναδημοσίευση, αντιγραφή, αποθήκευση, πώληση, μετάδοση, διανομή, έκδοση, εκτέλεση, «λήψη» (download), μετάφραση, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, τμηματικά η περιληπτικά χωρίς τη ρητή προηγούμενη έγγραφη συναίνεση του Ιδρύματος. Γίνεται γνωστό ότι σε περίπτωση κατά την οποία το Ίδρυμα συναινέσει, ο αιτών υποχρεούται για την ρητή παραπομπή μέσω συνδέσμων (hyperlinks) στο σχετικό περιεχόμενο του Δικτυακού τόπου του Ιδρύματος. Η υποχρέωση αυτή του αιτούντος υφίσταται ακόμα και αν δεν αναγραφεί ρητά στην έγγραφη συναίνεση του Ιδρύματος.

Κατ’ εξαίρεση, επιτρέπεται η μεμονωμένη αποθήκευση και αντιγραφή τμημάτων του περιεχομένου σε απλό προσωπικό υπολογιστή για αυστηρά προσωπική χρήση (ιδιωτική μελέτη ή έρευνα, εκπαιδευτικούς σκοπούς), χωρίς πρόθεση εμπορικής ή άλλης εκμετάλλευσης και πάντα υπό την προϋπόθεση της αναγραφής της πηγής προέλευσής του, χωρίς αυτό να σημαίνει καθ’ οιονδήποτε τρόπο παραχώρηση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας.

Επίσης, επιτρέπεται η αναδημοσίευση υλικού για λόγους προβολής των γεγονότων και δραστηριοτήτων του Ιδρύματος, με την προϋπόθεση ότι θα αναφέρεται η πηγή και δεν θα θίγονται δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, δεν θα τροποποιούνται, αλλοιώνονται ή διαγράφονται εμπορικά σήματα.

Ό,τι άλλο περιλαμβάνεται στις ηλεκτρονικές σελίδες του Δικτυακού μας τόπου και αποτελεί κατοχυρωμένα σήματα και προϊόντα πνευματικής ιδιοκτησίας τρίτων ανάγεται στη δική τους σφαίρα ευθύνης και ουδόλως έχει να κάνει με τον Δικτυακό τόπο του Ιδρύματος.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~